اقرأ› دفتر ٥› قصة الجارية التي كانت تشتهي الحمار، وقد علّمته كيف يشبع شهوتها كالبشر، وكانت تضع قرعة على قضيب الحمار لئلا يتجاوز الحد. علمت السيدة بذلك، ولكنها لم ترَ القرعة. فأبعدت الجارية بحجة، ثم اجتمعت مع الحمار بلا قرعة فماتت فضيحةً. عادت الجارية متأخرة ونوحت: "يا روحي ويا نور عيني! رأيت الذكر ولم ترَ القرعة! رأيت القضيب ولم ترَ ذلك الآخر!" كل ناقص ملعون، أي كل نظر وفهم ناقص ملعون، وإلا فالناقصون ظاهرًا من الجسد مرحومون ليسوا ملعونين، اقرأ: "ليس على الأعمى حرج"، فنفى الحرج ونفى اللعنة ونفى العتاب والغضب› بيت ١٣٤٧
M5:1347 — کرد نادیده و در خانه بکوفت / کای کنیزک چند خواهی خانه روفت
M5:1347
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
خاتون وانمود کرد که چیزی ندیده و با کوبیدن در، کنیزک را صدا زد و پرسید که چرا اینقدر مشغول نظافت خانه است.
این بیت لحظهی حیلهگری و پنهانکاری خاتون را به تصویر میکشد. او که از شکاف در، رابطهی پنهانی کنیزک با خر را دیده و از حسادت شعلهور شده است، تصمیم میگیرد کنیزک را از صحنه خارج کند تا خود جای او را بگیرد. اما برای آنکه نقشهاش لو نرود، وانمود میکند که تازه از راه رسیده و از هیچچیز خبر ندارد.
کوبیدن در و پرسش کنایهآمیز او («چند خواهی خانه روفت؟») یک بهانهسازی است. او با این کار، هم حضور خود را اعلام میکند تا کنیزک فرصت پنهان کردن آثار کارش را داشته باشد و هم زمینه را برای فرستادن او به یک مأموریت ساختگی فراهم میکند. این رفتار، مقدمهی فاجعهای است که از یک نگاه ناقص و شهوتی مهارنشده سرچشمه میگیرد. خاتون ظاهر عمل را دیده، اما از «دقیقه» یا همان نکتهی ظریف و حیاتیِ ماجرا (استفاده از کدو) غافل مانده است. این بیت، نقطهی آغاز حرکت او به سوی هلاکت است که بر پایهی جهل و حسد بنا شده.
- کرد نادیده
- نادیده گرفت، وانمود کرد که ندیده است
- بکوفت
- کوبید
- کای
- مخفف «که ای»
- روفت
- جارو کرد، نظافت کرد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.