اقرأ› دفتر ٥› في بيان أن لا عين حاسدة تهلك الإنسان مثل عين إعجابه بنفسه، إلا إذا تحولت عينه بنور الحق، فـ 'بي يسمع وبي يبصر'، وصار هو دون ذاته› بيت ٥٠٣
M5:503 — لیک آمد عصمتی دامن‌کشان / وین که لغزیدی بد از بهر نشان
M5:503
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
Akan tetapi, perlindungan ilahi ('ishmah) datang menyelamatkanmu, dan ketergelinciran kecil yang kau alami itu sengaja diizinkan terjadi sebagai sebuah tanda dan pelajaran bagi umat manusia.
Dalam konteks ini, Rumi menjelaskan bahwa meskipun Nabi Muhammad—yang sekukuh gunung—sempat tergelincir karena "mata jahat" (چشم بد, chashm-e bad) para penentangnya, beliau tidak sampai celaka. Ketergelinciran itu bukanlah tanda kelemahan, melainkan sebuah peristiwa yang diatur oleh Tuhan.
Sebuah perlindungan khusus dari Tuhan, yang disebut ‘ishmah, segera datang menopangnya. Gambaran ‘ishmah yang datang "terseret agung jubahnya" (دامن‌کشان, dāman-kashān) melukiskan kedatangan yang megah dan penuh kuasa, yang dengan mudahnya menepis bahaya tersebut. Insiden ketergelinciran itu sendiri diizinkan terjadi untuk sebuah tujuan yang lebih tinggi: sebagai "pertanda" atau pelajaran nyata (nishān). Peristiwa ini menunjukkan betapa berbahayanya kekuatan dengki dan iri hati, bahkan bagi insan yang paling mulia sekalipun, sekaligus menegaskan bahwa para nabi senantiasa berada dalam penjagaan Tuhan.
- عصمتی
- Sebuah perlindungan ilahi; keterjagaan dari dosa atau kesalahan. Dalam teologi Islam, 'ishmah adalah sifat para nabi yang membuat mereka ma'shum atau terlindung dari perbuatan dosa besar.
- دامن‌کشان
- Secara harfiah berarti 'menyeret ujung jubah'. Ini adalah kiasan yang menggambarkan cara berjalan yang anggun, megah, dan terkadang angkuh, menyiratkan status dan kekuasaan.
- بهر نشان
- Demi sebuah tanda; untuk menjadi sebuah pelajaran atau bukti. Menunjukkan bahwa suatu peristiwa terjadi bukan secara kebetulan, melainkan untuk menyampaikan pesan atau hikmah.
اما حفاظت و عصمت الهی به یاری تو آمد و نگذاشت آسیب ببینی؛ و این لغزش کوچک فقط نشانه‌ای بود تا از خطر چشم زخم آگاه شوی و دیگران نیز از آن عبرت بگیرند.
این بیت در ادامهٔ داستان لغزیدن پیامبر (ص) بر روی راهی صاف و هموار است. مولانا توضیح می‌دهد که این اتفاق نتیجهٔ «چشم زخم» بدخواهان بود و اگر هر کس دیگری جز پیامبر بود، در دم نابود می‌شد. اما در مورد پیامبر، عنایت و حفاظت ویژه‌ای از جانب خداوند (عصمت) با شکوه و جلال فرا رسید و مانع از آسیب جدی شد.
بنابراین، این لغزش جزئی، یک حادثهٔ بی‌معنا نبود، بلکه «نشانه‌ای» الهی بود. این نشانه دو هدف داشت: اول اینکه خود پیامبر را از خطر نامرئی چشم زخم آگاه کند و دوم اینکه درسی جاودان برای دیگران باشد تا از به نمایش گذاشتن کمالات و داشته‌های خود بپرهیزند و خود را در معرض حسد و چشم بد دیگران قرار ندهند. این لغزش کوچک، هشداری بزرگ برای همه بود تا قدرت نیروهای معنوی منفی را جدی بگیرند و به حفظ الهی پناه ببرند.
- عصمت
- محافظت الهی، نگهداری از گناه و خطا، پاکی
- دامن‌کشان
- با ناز و شکوه، با جلال و وقار
- بهر
- برایِ، به خاطرِ
- نشان
- نشانه، علامت، عبرت
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.