Oxu› Dəftər 5› Cariyənin xatunun eşşəyi ilə şəhvətini təmin etməsi və onu keçi və ayı kimi insan şəhvətini təmin etməyə öyrətməsi, eşşəyin qəzibinə balqabaq taxması ki, ölçüsündən aşmasın. Xatun bunu öyrəndi, lakin balqabağın incəliyini görmədi. Cariyəni bəhanə ilə uzaq bir yerə göndərdi və balqabaqsız eşşəklə birlikdə oldu və rüsvayçılıqla həlak oldu. Cariyə axşamüstü qayıdıb fəryad etdi ki, “Ey canım və ey gözümün nuru! Cinsiyyət orqanını gördün, balqabağı görmədin! Zikri gördün, o birini görmədin!” “Hər naqis məl’undur” demək, yəni hər naqis baxış və anlayış məl’undur. Əgər zahirdəki naqislər mərhumdurlarsa, məl’un deyillər. “Kora heç bir günah yoxdur” ayəsini oxu, günahı, lənəti, danlağı və qəzəbi inkar etdi.› Beyt 1362
M5:1362 — از طرب گشته بزان زن هزار / در شرار شهوت خر بیقرار
M5:1362
Məna · به زبانِ تو — Sənin dilin · AI
خاتون از شدت هیجان و شهوت، مانند بزی وحشی بالا و پایین میپرید و در آتش میل جنسی به خر، بیقراری میکرد.
این بیت اوج هیجان شهوانی و نابخردی خاتون را به تصویر میکشد. مولانا او را در حالتی حیوانی توصیف میکند؛ «بزان گشتن» یا مانند بز جستوخیز کردن، کنایه از شادیای است که عقل و وقار انسانی را زایل کرده و به حرکتی غریزی و سبکسرانه تبدیل شده است.
این تصویر، مقدمهای است برای فاجعهای که در پیش است. این شادی کور و بیمهار، ناشی از غلبهٔ شهوت است؛ شهوتی که حقیقت را وارونه جلوه میدهد و خطر مرگبار را به چشم او لذتی بینظیر مینمایاند. او در «شرار» یا جرقههای آتشین این شهوت اسیر شده و کاملاً «بیقرار» است. این بیقراری، همان عجله و بیدقتیای است که باعث میشود او به «کدو» (عقل و احتیاط) توجه نکند و کورکورانه خود را به هلاکت بیندازد. در نگاه مولانا، این زن نماد نفسی است که وقتی شهوت بر آن حاکم شود، زشتی را زیبایی میبیند و با پای خود به مسلخ میرود.
- طرب
- شادی و خوشی بسیار، وجد و سرور
- بزان گشتن
- مانند بز جستوخیز کردن، از شدت شادی بالا و پایین پریدن
- شرار
- جرقهٔ آتش، شعله
- بیقرار
- ناآرام، بیتاب، مضطرب
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.