لوستل› دفتر ۵› د هغه کنیزک کیسه چې د بي بي له خره سره یې شهوت رانده کاوه، او هغه یې د وزې او ریږمی په څیر د انسان په څیر شهوت رانده کولو ته روزلې وه، او د خره په قضیب کې یې یو کدو اچاوه تر څو له اندازې ونه تیریږي. بي بي پر دې خبره شوه، خو د کدوي نازکتیا یې ونه لیدله. کنیزک یې په یوې بهانې لرې ځای ته واستوله او له کدوي پرته له خره سره یو ځای شوه او په فضیحت مړه شوه. کنیزک ناوخته بیرته راغله او ماتم یې وکړ چې ای زما جانه او ای زما روښانه سترګې، نر اندام دې ولید، کدو دې ونه لید، ذکر دې ولید، هغه بل دې ونه لید. 'کل ناقص ملعون' یعني هر ناقص نظر او فهم ملعون دی، که نه نو ظاهري ناقصان د جسمي رحم مستحق دي، ملعون نه دي. 'لیس علی الاعمی حرج' ولوله، د حرج نفي یې کړې ده او د لعنت او غضب نفي یې کړې ده.› بيت ۱۳۸۶
M5:1386 — بر درید از زخم کیر خر جگر / رودهها بسکسته شد از همدگر
M5:1386
مانا · به زبانِ تو — ستاسو ژبه · AI
این بیت لحظهی مرگ دلخراش خاتون را توصیف میکند که در اثر آسیب شدید ناشی از آلت خر، اعضای داخلی بدنش متلاشی شد و جان باخت.
این بیت اوج فاجعهبار داستان زنی است که کورکورانه از شهوترانی کنیز خود با خر تقلید میکند، اما از یک نکتهی کلیدی و حیاتی (کدو) غافل است. مولانا با توصیفی بیپرده و تکاندهنده، نتیجهی این جهل و شهوترانی را به تصویر میکشد. مرگ فجیع زن، صرفاً یک حادثهی جسمانی نیست، بلکه تمثیلی است از هلاکت روح در اثر پیروی از «نفس بهیمی» (نفس حیوانی) بدون معرفت و کنترل.
در نگاه عرفانی مولانا، «خر» نماد نفس سرکش و شهوات مهارنشده است. تسلیم شدن به این نفس بدون «علم» و «معرفت» (که در داستان، کدو نماد آن است)، به جای لذت، به نابودی کامل میانجامد. این بیت با خشونت کلامی خود، به خواننده هشدار میدهد که تقلید ظاهری در امور معنوی و پیروی از هوای نفس بدون راهنمایی یک پیر آگاه، عاقبتی جز تباهی و «مرگ بد با صد فضیحت» نخواهد داشت.
- بر درید
- پاره کرد، دریده شد
- زخم
- در اینجا به معنی ضربه، آسیب شدید
- بسکسته شد
- گسسته شد، پاره پاره شد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.