Čitaj› Knjiga 5› Priča o robinji koja je imala pohotne odnose sa magarcem svoje gospodarice, a naučila ga je, poput koze i medvjeda, ljudskim strastima, stavljajući mu tikvu na penis da ne pređe mjeru. Gospodarica je to otkrila, ali nije primijetila detalj s tikvom. Poslala je robinju pod izgovorom daleko, a zatim se spojila sa magarcem bez tikve i neslavno stradala. Robinja se vratila kasno i zavapila: "O, moja dušo i svjetlosti mojih očiju! Vidjela si penis, nisi vidjela tikvu! Vidjela si spolni organ, a nisi vidjela ono drugo!" Svaki manjkav je proklet, tj. svaka manjkava spoznaja i razumijevanje je prokletstvo, inače vanjski manjkavi (tjelesno) nisu prokleti, nego su milostivi. Pročitajte: "Nema grijeha na slijepcu" – time se negira grijeh, prokletstvo, ukor i gnjev.› Bejt 1393
M5:1393 — نفس ما را صورت خر بدهد او / زانک صورتها کند بر وفق خو
M5:1393
Značenje · به زبانِ تو — Tvoj jezik · AI
خداوند در روز قیامت، باطن و سیرت هر کس را آشکار میکند و به نفس حیوانی و شهوتران ما، صورتی متناسب با خصلتش، یعنی شکل یک خر، خواهد داد.
این بیت، در ادامهی داستان کنیزک و خاتون، به یک اصل مهم در اندیشهی مولوی میپردازد: تجسم اعمال و ملکات درونی در جهان دیگر. داستان هولناک مرگ خاتون که مغلوب شهوت حیوانی خود شد، بهانهای است تا مولوی هشدار دهد که پیروی از «نفس بهیمی» (که آن را به «خر نر» تشبیه میکند) چه سرانجام وحشتناکی دارد.
مولوی میگوید که در روز رستاخیز، خداوند (او) صورت ظاهری انسانها را بر اساس «خو» یا همان سیرت و طبیعت باطنیشان شکل میدهد. این یک اصل قرآنی است که «یوم تبلی السرائر» (روزی که رازها فاش میشود). بنابراین، کسی که در این دنیا اسیر نفس خرصفت خود بوده، در آن جهان نیز با همان صورت حیوانی محشور خواهد شد. این بیت، صرفاً یک توصیف نیست، بلکه هشداری جدی است تا انسان از اسارت نفسانیات بگریزد و به حقیقت انسانی خود بازگردد، پیش از آنکه این «سرّ» و حقیقت درونی به شکلی فضاحتبار در قیامت (رستخیز) آشکار شود.
- او
- در اینجا منظور خداوند است.
- زانک
- مخفف «از آنکه»، یعنی زیرا که، برای اینکه.
- بر وفق
- مطابق با، بر اساس.
- خو
- خصلت، عادت، طبیعت درونی، سیرت.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.