Lesen› Buch 5› Die Geschichte der Sklavin, die mit dem Esel der Herrin ihre Lust befriedigte und ihn wie eine Ziege oder einen Bären menschliche Lust gelehrt hatte, und einen Kürbis in den Penis des Esels steckte, damit er das Maß nicht überschreite. Die Herrin erfuhr davon, sah aber die Feinheit des Kürbisses nicht. Sie schickte die Sklavin unter einem Vorwand auf einen weiten Weg und kam mit dem Esel ohne Kürbis zusammen und starb in Schande. Die Sklavin kam spätabends zurück und klagte: „O mein Leben und o mein Augenlicht, du sahst den Penis, sahst aber den Kürbis nicht; du sahst das Glied, sahst aber das andere nicht. Jeder Mangelhafte ist verflucht.“ Das heißt, jeder unvollkommene Blick und Verstand ist verflucht. Wenn nicht, so sind die äußerlich Mangelhaften begnadet und nicht verflucht. Lies: „Auf den Blinden liegt keine Last.“ Er verneinte die Last, den Fluch, den Tadel und den Zorn.› Vers 1372
M5:1372 — شهوت از خوردن بود کم کن ز خور / یا نکاحی کن گریزان شو ز شر
M5:1372
Bedeutung · به زبانِ تو — Deine Sprache · AI
مولانا دو راهکار عملی برای کنترل شهوت ارائه میدهد: اول، کم خوردن برای کاهش نیروی غریزه، و دوم، ازدواج برای هدایت آن در مسیری مشروع و ایمن.
این بیت در دل داستان کنیزک و خاتون، یک راهنمایی اخلاقی و عملی ارائه میدهد. مولانا پس از توصیف قدرت ویرانگر شهوت که میتواند زشت را زیبا و خطر را مطلوب جلوه دهد (همانطور که برای خاتون پیش آمد)، به ریشهی این غریزه و راههای مهار آن میپردازد.
از دیدگاه عرفان و طب سنتی که مولانا با آن آشنا بود، بین پرخوری و شدت قوای نفسانی، بهویژه شهوت جنسی، رابطهای مستقیم وجود دارد. «خور» یا خوراک، سوخت این آتش است. بنابراین، اولین و بنیادیترین راهکار، ریاضت و کنترل ورودیهای جسم است: «کم کن ز خور». این همان روشی است که بسیاری از سالکان برای تضعیف نفس اماره و تسلط بر آن در پیش میگیرند.
اما مولانا راهکار دوم و مشروعتری را نیز پیش روی عموم مردم قرار میدهد: «نکاح». ازدواج در تفکر او صرفاً یک قرارداد اجتماعی نیست، بلکه راهی است برای فرونشاندن «شر» یا شرارت و طغیان غریزهای که اگر رها شود، فرد را به هلاکت میکشاند. ازدواج، این نیروی سرکش را به مسیری امن و سازنده هدایت میکند و از بلاهایی نظیر آنچه بر سر خاتون آمد، جلوگیری میکند. در واقع، این بیت توصیهای دوگانه است: یا با ریاضت نفسانی ریشهٔ آن را بخشکان، یا با تدبیر شرعی آن را مهار کن.
- خور
- خوراک، غذا
- نکاح
- ازدواج، زناشویی
- شر
- بدی، گزند، شرارت (در اینجا طغیان ویرانگر غریزه)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.