M1:521 — هر کجا گوشی بُد از وی چشم گشت / هر کجا سنگی بُد از وی یَشم گشت

این بیت اوج توصیف قدرت دگرگون‌کننده‌ی الهی است که در ابیات پیشین آغاز شده بود. مولانا بیان می‌کند که تأثیر لطف حق، یک دگرگونی ماهوی و کیفی است، نه صرفاً یک بهبود جزئی.

تبدیل «گوش» به «چشم» یک استعاره‌ی کلیدی در عرفان است. گوش نماد علم حصولی، شنیدنی و نقلی است؛ دانشی که با واسطه به دست می‌آید. اما چشم نماد علم حضوری، شهود و دیدن بی‌واسطه‌ی حقیقت است. مولانا می‌گوید فیض الهی، سالک را از مرتبه‌ی شنیدن و ایمان آوردن به مرتبه‌ی دیدن و یقین داشتن ارتقا می‌دهد. این همان تحولی است که از ایمان تقلیدی به ایمان تحقیقی رخ می‌دهد.

در مصرع دوم، تبدیل «سنگ» به «یشم» (سنگی قیمتی و زیبا) همین دگرگونی را در عالم ماده نشان می‌دهد. همانطور که لطف الهی جمادات (خاک و سنگ) را بارور و امانت‌دار می‌کند، می‌تواند موجودی بی‌ارزش را به گوهری نفیس تبدیل کند. این استعاره به تحول درونی انسان نیز اشاره دارد؛ نفسی که همچون سنگ، سخت و بی‌قیمت است، تحت تأثیر کیمیاگری معنوی حق، به گوهری ارزشمند و تابناک بدل می‌شود.