قرائت› دفتر ۱› بخش ۲۴ - بیان خسارت وزیر درین مکر› بیت ۵۳۳
M1:533 — صد هزاران نیزهٔ فرعون را / در شکست از موسیئ با یک عصا
M1:533
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این بیت میگوید که قدرت الهی، که در یک عصای سادهی موسی تجلی کرده بود، بر قدرت عظیم مادی فرعون با صدها هزار سرباز و نیزهاش غلبه کرد.
این بیت نمونهای تاریخی و قرآنی برای اثبات یک اصل عرفانی است: قدرت معنوی و الهی همیشه بر قدرت مادی، هرچقدر هم که عظیم به نظر برسد، پیروز است. مولانا در ابیات قبل، وزیر پادشاه یهودی را سرزنش میکند که مانند فرعون، با خدای قادر و قدیم به جنگ برخاسته است. او یادآوری میکند که این جهان پهناور در برابر قدرت خداوند ذرهای بیش نیست.
در این داستان، «صد هزاران نیزه» نماد اوج قدرت نظامی و مادی حکومت فرعون است. در مقابل، «یک عصا» نماد قدرتی است که از منبعی غیرمادی و الهی سرچشمه میگیرد. به ظاهر، عصا در برابر آن همه نیزه هیچ است، اما چون این عصا ابزار دست پیامبر خداست، تمام آن قدرت پوشالی را در هم میشکند. این بیت، مانند ابیات بعدی که به معجزات عیسی و قرآن پیامبر اسلام اشاره میکنند، تأکیدی است بر اینکه تکیه بر اسباب مادی و تواناییهای بشری در برابر ارادهی خداوند، کاری بیهوده و خسارتبار است.
- در شکست
- در هم شکست، شکست داد، نابود کرد
- موسیئ
- موسایی، یک موسی. «ی» در اینجا برای نکره ساختن و در عین حال تأکید بر فردیت و تنهایی اوست.
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.