M2:2695 — من گواهم بر گوا زندان کجاست / اهل زندان نیستم ایزد گواست

این بیت بخشی از دفاعیه‌ی طولانی ابلیس در برابر معاویه است. ابلیس در اینجا استدلال می‌کند که او خالق شر و گناه نیست، بلکه تنها وسیله‌ای برای آشکار شدن آن است، درست مانند آینه‌ای که زشتی و زیبایی را بی‌طرفانه نشان می‌دهد. او می‌گوید: «من فقط یک گواهم». در نظام قضایی، گواه را به خاطر شهادتش مجازات و زندانی نمی‌کنند، بلکه این مجرم است که به زندان می‌افتد. ابلیس با این پرسش retorical (استفهام انکاری) که «بر گوا زندان کجاست؟»، بی‌گناهی خود را از نفسِ جرمی که آشکار می‌کند، اعلام می‌دارد.

در مصرع دوم، او برای تأکید بر ادعای خود، خداوند را به شهادت می‌طلبد: «ایزد گواست». این سوگند، اوج تلاش او برای تبرئه کردن خود از اتهام «منشأ شر بودن» است. او خود را صرفاً یک کارگزار و ابزار تشخیص معرفی می‌کند که خوب را از بد جدا می‌سازد، نه کسی که ذاتاً شرور و سزاوار عقوبت باشد. این بیت، نقش ابلیس را در نظام فکری مولوی، از یک نیروی مطلقاً شرور به یک «محک» یا سنگ آزمون برای تمایز انسان‌ها تغییر می‌دهد.