قرائت› دفتر ۲› بخش ۶۷ - عنف کردن معاویه با ابلیس› بیت ۲۷۱۰
M2:2710 — گر یکی فصلی دگر در من دمد / در رباید از من این رهزن نمد
M2:2710
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
معاویه با خود میگوید که اگر به ابلیس فرصت دهد و فریبِ یک سخن دیگرش را بخورد، این راهزنِ ایمان، حتی بیارزشترین داراییاش را هم از او خواهد دزدید.
این بیت، اوج هشیاری معاویه در برابر ابلیس را نشان میدهد. او ابلیس را به «راهزن» تشبیه کرده و میداند که هدف نهایی او، غارت کامل ایمان است، نه یک وسوسهی کوچک.
عبارت «فصلی دگر در من دمد» به معنای دمیدنِ یک افسون یا یک سخن فریبندهی دیگر است. معاویه میداند که هر کلام ابلیس، یک دام است. او درک کرده که اگر حتی یک لحظه غفلت کند و به یک استدلال دیگرِ ابلیس گوش دهد، این راهزن فرصت را غنیمت شمرده و حمله خواهد کرد.
«نمد» در اینجا نماد بیارزشترین و آخرین دارایی یک فرد فقیر یا مسافر است. منظور این است که ابلیس به کم قانع نیست. اگر به او راه داده شود، نه تنها کالاهای گرانبها (ایمان و اعمال نیک)، بلکه حتی «نمد» را هم میرباید؛ یعنی انسان را به طور کامل از معنویت و ایمان تهی میکند و هیچ چیز برایش باقی نمیگذارد. این بیت هشداری است دربارهی خطرناک بودنِ کوچک شمردنِ وسوسههای شیطان و ضرورتِ قاطعیت کامل در برابر او.
- فصلی
- در اینجا به معنی بخشی از سخن، یک حیله، یک افسون
- دمد
- بدمد، فوت کند، القا کند
- در رباید
- برباید، بدزدد، غارت کند
- رهزن
- راهزن، دزد سرگردنه (در اینجا استعاره از ابلیس)
- نمد
- نوعی زیرانداز پشمی و خشن، نماد کمارزشترین دارایی
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.