قرائت› دفتر ۲› بخش ۱۹ - مثل› بیت ۷۶۱
M2:761 — کارکن در کارگه باشد نهان / تو برو در کارگه بینش عیان
M2:761
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
برای دیدن و شناختن آفریننده، باید به درون کارگاه او یعنی به باطن هستی و به عالم معنا وارد شوی، نه اینکه از بیرون و از طریق آثارش او را جستجو کنی.
مولانا در اینجا از یک تمثیل ساده برای بیان یک حقیقت عمیق عرفانی استفاده میکند. او خداوند را به «کارکن» یا صنعتگری تشبیه میکند و جهان خلقت را به «کارگاه» او. همانطور که یک نجار یا آهنگر در میان ابزار و تولیدات خود در کارگاهش از نظر پنهان است و برای دیدن خود او باید به درون کارگاه قدم گذاشت، خداوند نیز در پس پردهٔ آفرینش و کارهایش (صُنع) پنهان است.
نگاه کردن به جهان از «بیرون» (یعنی با حواس ظاهری و از دیدگاه مادی) تنها ما را با «کار» یا مخلوقات مواجه میکند. این مخلوقات، خود حجابی بر روی خالق میشوند. مولانا معتقد است که برای شهود بیواسطهٔ «صانع» یا آفریننده، باید به «درون کارگاه» رفت. این «کارگاه» در ابیات بعدی به «عدم» تعبیر میشود؛ یعنی سالک باید از هستی ظاهری و خودیِ خود عبور کند و به عالم معنا و نیستی وارد شود تا بتواند آفریننده و آفرینش را با هم و بدون حجاب مشاهده کند. این بیت دعوتی است برای تغییر نگرش از ظاهر به باطن و از کثرت به وحدت.
- کارکن
- صنعتگر، استادکار، انجامدهندهٔ کار، فاعل
- کارگه
- کارگاه، محل کار و فعالیت
- نهان
- پنهان، مخفی
- عیان
- آشکار، واضح، روشن
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.