M6:2955 — آن یکی موری گرفت از راه جو / مور دیگر گندمی بگرفت و دو

این بیت در میانهٔ بحث مولانا دربارهٔ «جنسیت» یا هم‌ذاتی معنوی قرار دارد. مولانا توضیح می‌دهد که کشش حقیقی میان موجودات، از جنسیت باطنی و روحی آن‌ها سرچشمه می‌گیرد، نه شباهت ظاهری و مادی. او برای روشن کردن این نکته، از تمثیل مورچه و دانه استفاده می‌کند.

در ابیات قبل، روح به مورچه و تن به دانهٔ گندم تشبیه شده است. مورچه (روح) دانه (تن) را به سوی خود می‌کشد تا آن را جزئی از وجود خود کند و به جنس خود تبدیل نماید. این بیت، صحنه را برای یک مقایسه آماده می‌کند: تصور کنید دو مورچه در حال حرکت هستند. یکی از آن‌ها به دنبال یک دانهٔ جو می‌رود و دیگری دانه‌ای گندم را برداشته و با شتاب دور می‌شود. در نگاه اول، به نظر می‌رسد که این دانه‌ها هستند که حرکت می‌کنند.

اما مولانا بلافاصله در بیت بعدی توضیح می‌دهد که حرکت واقعی از آنِ مورچه‌هاست که به سوی یکدیگر (به سوی جنس خود) کشیده می‌شوند، نه دانه‌ها. جو به سوی گندم نمی‌رود، بلکه این مورچه‌ها هستند که به عنوان عاملان اصلی، دانه‌ها را به دنبال خود می‌کشند. این تمثیل تأکید می‌کند که ما باید به عامل پنهان و اصلی (روح یا جان) توجه کنیم، نه به ابزار و صورت ظاهری (تن یا جسم). کشش واقعی، کشش جان‌ها به سوی یکدیگر است.