قرائت› دفتر ۶› بخش ۲۳ - تشبیه مغفلی کی عمر ضایع کند و وقت مرگ در آن تنگاتنگ توبه و استغفار کردن گیرد به تعزیت داشتن شیعهٔ اهل حلب هر سالی در ایام عاشورا به دروازهٔ انطاکیه و رسیدن غریب شاعر از سفر و پرسیدن کی این غریو چه تعزیه است› بیت ۷۹۱
M6:791 — پیش مؤمن کی بود این غصه خوار / قدر عشق گوش عشق گوشوار
M6:791
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
برای انسان باایمان، سوگواری برای امام حسین (ع) هرگز امری کوچک و بیمقدار نیست، بلکه همچون زینتی گرانبها برای روح و جان اوست.
این بیت در ادامهٔ پاسخ به شاعری غریب بیان میشود که از سر ناآگاهی، مراسم عزاداری شیعیان حلب در روز عاشورا را فرصتی برای کسب درآمد میبیند. مولانا از زبان یکی از عزادaran به او میگوید که این ماتم برای «مؤمن» حقیقی، هرگز خوار و بیاهمیت نیست.
مصراع دوم با یک تشبیه زیبا این ارزش را روشن میکند: «قدر عشق گوش، عشق گوشوار». همانطور که گوشواره زینت و ارزش گوش است، عشق به حسین (ع) و اندوه شهادت او نیز زینت و کمالِ «گوشِ جان» یا همان بصیرت معنوی مؤمن است. این عشق، صرفاً یک احساس غمانگیز نیست، بلکه معیاری برای سنجش ایمان و حلقهای برای اتصال به حقیقت است. این سوگواری، روح را آراسته و آن را به منبع عشق الهی پیوند میدهد.
بنابراین، مولانا این عزاداری را از یک رسم ظاهری فراتر برده و آن را جزئی جداییناپذیر از هویت معنوی مؤمن معرفی میکند. کسی که این ارزش را درک نمیکند، از دیدگاه او، از ایمان واقعی بیگانه است و روحش از این زینت گرانبها محروم مانده است.
- خوار
- حقیر، بیارزش، پست
- قدر
- ارزش، اندازه، بها
- عشق گوشوار
- عشق همچون گوشواره است؛ عشقی که زینتبخش است.
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.