Lue› Daftar 2› Iblis vastaa Muawiyalle uudelleen› Säepari 2648
M2:2648 — هست شرط دوستی غیرت‌پزی / همچو شرط عطسه گفتن دیر زی
M2:2648
Merkitys · به زبانِ تو — Oma kielesi · AI
غیرت ورزیدن یکی از لوازم و نشانه‌های قطعی دوستی و عشق است، همان‌طور که آرزوی سلامتی و طول عمر برای کسی که عطسه می‌کند، یک واکنش طبیعی و مرسوم است.
در این بخش از داستان، ابلیس در حال توجیه عصیان خود در برابر امر خداوند برای سجده بر آدم است. او به معاویه توضیح می‌دهد که سرپیچی‌اش نه از سر انکار و کفر (جحود)، بلکه از شدت عشق و غیرت نسبت به خداوند بوده است. او نمی‌توانسته تحمل کند که موجود دیگری (آدم) تا این حد به معشوق ازلی‌اش نزدیک شود.
این بیت، استدلال اصلی ابلیس را در یک تشبیه خلاصه می‌کند. او می‌گوید غیرت، جزء جدایی‌ناپذیر عشق است. همان‌طور که در فرهنگ ما مرسوم است که وقتی کسی عطسه می‌کند، دیگران بی‌درنگ برای او دعای خیر و آرزوی «زندگی طولانی» (دیر زی) می‌کنند و این واکنش، شرط و لازمه‌ی آن موقعیت است، غیرت ورزیدن هم شرط و لازمه‌ی دوستی واقعی است. به عبارت دیگر، غیرت یک واکنش طبیعی و ضروری در عشق است، نه یک عیب. مولوی با این بیت، از زبان ابلیس، به پیچیدگی‌های روانشناختی عشق اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه فضیلتی مانند عشق می‌تواند انگیزه‌ی گناهی بزرگ شود.
- غیرت‌پزی
- غیرت ورزیدن، حسادت و غیرت نشان دادن. «پزی» از مصدر پختن به معنای انجام دادن و به کار بستن است.
- عطسه
- عطسه کردن. در فرهنگ قدیم، عطسه را نشانه‌ی صبر و درنگ یا نشانه‌ای از جانب حق می‌دانستند.
- دیر زی
- دیر زندگی کن، عمرت طولانی باد. عبارتی برای دعای خیر که در پاسخ به عطسه گفته می‌شد، معادل «زنده باشی» یا «عافیت باشه» امروزی.
Keskustelu — Kysy tästä säeparista – vastaukset Masnavista, jokainen säe viitattuna
Keskustelusi säilyy tällä laitteella, ellet jaa sitä.
Mitä lukijat kysyivät0
Kysymyksiä ei ole vielä jaettu – omasi voisi olla ensimmäinen.