Lue› Daftar 5› Tarina orjatytöstä, joka harrasti seksiä emäntänsä aasin kanssa ja oli opettanut aasin harrastamaan seksiä kuin ihminen. Hän asetti aasin peniksen ympärille kurpitsan, jotta se ei ylittäisi tiettyä kokoa. Emäntä sai tietää asiasta, mutta ei huomannut kurpitsaa. Hän lähetti orjatytön tekaistulla syyllä kauas ja yhtyi aasin kanssa ilman kurpitsaa, joutuen häpeällisesti tuhoon. Orjatyttö palasi myöhään ja valitti: 'Oi sieluni ja oi silmäni valo! Näit peniksen, et nähnyt kurpitsaa! Näit sukuelimen, et nähnyt toista!' Kaikki puutteellinen on kirottua, eli kaikki puutteellinen näkö ja ymmärrys on kirottua. Muuten puutteelliset fyysiseltä ulkonäöltään ovat armahdettuja, eivät kirottuja, kuten Koraanissa sanotaan: 'Ei ole sokealla syytä.' Tämä kieltää syyn ja kieltää kirouksen ja moitteen ja vihan.› Säepari 1345
M5:1345 — در حسد شد گفت چون این ممکنست / پس من اولیتر که خر ملک منست
M5:1345
Merkitys · به زبانِ تو — Oma kielesi · AI
خاتون با دیدن رابطهی کنیز و خر، دچار حسادت شد و با خود فکر کرد که اگر چنین کاری شدنی است، او که صاحب خر است برای این کار از کنیز سزاوارتر است.
این بیت لحظهی سقوط اخلاقی و عقلی خاتون را به تصویر میکشد. او که از روی کنجکاوی و برای کشف راز لاغری خرش پنهانی به تماشا ایستاده، با صحنهای روبرو میشود که در ابتدا برایش شگفتآور است. اما این شگفتی به سرعت جای خود را به حسادتی ویرانگر میدهد.
منطق او کاملاً بر اساس مالکیت مادی و نفسانی است: «خر ملک منست». او حق خود را نه بر اساس عقل، شرع یا انسانیت، بلکه بر پایهی مالکیت تعریف میکند. این همان منطق ناقصی است که مولانا در عنوان داستان به آن اشاره میکند: «کیر دیدی کدو ندیدی». خاتون فقط ظاهر لذتبخش ماجرا را میبیند (کیر) اما از جزئیات حیاتی و محافظتکنندهای که کنیز به کار بسته (کدو) غافل است. حسادت و شهوت، چشم او را بر روی درک کامل حقیقت و دیدن خطر کور کرده است.
این بیت نقطهی عطفی در داستان است که در آن، شخصیت از یک ناظر کنجکاو به یک کنشگر حسود و بیفکر تبدیل میشود و خود را برای هلاکت آماده میکند. این سقوط، هشداری است دربارهی نگاه سطحی و ناقصی که تنها بخشی از واقعیت را میبیند و بر اساس آن قضاوت و عمل میکند و در نهایت به نابودی میانجامد.
- اولیتر
- سزاوارتر، شایستهتر
- ملک
- دارایی، مایملک
Keskustelu — Kysy tästä säeparista – vastaukset Masnavista, jokainen säe viitattuna
Keskustelusi säilyy tällä laitteella, ellet jaa sitä.
Mitä lukijat kysyivät0
Kysymyksiä ei ole vielä jaettu – omasi voisi olla ensimmäinen.