Lue› Daftar 5› Tarina orjatytöstä, joka harrasti seksiä emäntänsä aasin kanssa ja oli opettanut aasin harrastamaan seksiä kuin ihminen. Hän asetti aasin peniksen ympärille kurpitsan, jotta se ei ylittäisi tiettyä kokoa. Emäntä sai tietää asiasta, mutta ei huomannut kurpitsaa. Hän lähetti orjatytön tekaistulla syyllä kauas ja yhtyi aasin kanssa ilman kurpitsaa, joutuen häpeällisesti tuhoon. Orjatyttö palasi myöhään ja valitti: 'Oi sieluni ja oi silmäni valo! Näit peniksen, et nähnyt kurpitsaa! Näit sukuelimen, et nähnyt toista!' Kaikki puutteellinen on kirottua, eli kaikki puutteellinen näkö ja ymmärrys on kirottua. Muuten puutteelliset fyysiseltä ulkonäöltään ovat armahdettuja, eivät kirottuja, kuten Koraanissa sanotaan: 'Ei ole sokealla syytä.' Tämä kieltää syyn ja kieltää kirouksen ja moitteen ja vihan.› Säepari 1349
M5:1349 — کرد خاموش و کنیزک را نگفت / راز را از بهر طمْع خود نهفت
M5:1349
Merkitys · به زبانِ تو — Oma kielesi · AI
خاتون پس از دیدن رابطهٔ کنیز با خر، به روی خود نیاورد و سکوت کرد تا بتواند در فرصتی مناسب، خودش از آن خر کام بگیرد.
این بیت نقطهٔ عطف داستان و لحظهٔ شکلگیری تصمیم فاجعهبار خاتون است. او از شکاف در، عمل کنیزک و خر را میبیند و به جای آنکه برآشوبد یا کنیز را مجازات کند، سکوت میکند. این سکوت از سر چشمپوشی یا بزرگواری نیست، بلکه کاملاً حسابشده و از روی «طمع» است. مولانا با این کلمه، نیت او را آشکار میکند: حسادت و شهوت در دلش چنان شعلهور شده که میخواهد این لذت را برای خود تصاحب کند. او راز کنیز را فاش نمیکند، نه برای حفظ آبروی او، بلکه برای آنکه بتواند بعداً کنیز را از صحنه خارج کرده و جای او را بگیرد.
این پنهانکاری، مقدمهٔ غفلت بزرگتری است. خاتون تنها ظاهر ماجرا (لذت) را دیده و از «دقیقه» یا نکتهٔ ظریف و حیاتی آن، یعنی کدویی که کنیز برای کنترل آلت خر به کار میبرد، بیخبر است. سکوت او، که از طمع نفسانی سرچشمه میگیرد، راه را برای هلاکتش هموار میکند. در نگاه عرفانی، این بیت نشان میدهد که چگونه امیال نفسانی (طمع) چشم انسان را بر روی حقیقت کامل میبندد و او را به سمت درکی ناقص و ویرانگر سوق میدهد. او راز را برای منفعت خود نگه میدارد، غافل از آنکه همین راز ناقص، او را به کام مرگ خواهد کشاند.
- طمْع
- طمع، حرص، میل شدید نفسانی
- نهفت
- پنهان کرد، مخفی نگه داشت
- از بهر
- برایِ، به خاطرِ
Keskustelu — Kysy tästä säeparista – vastaukset Masnavista, jokainen säe viitattuna
Keskustelusi säilyy tällä laitteella, ellet jaa sitä.
Mitä lukijat kysyivät0
Kysymyksiä ei ole vielä jaettu – omasi voisi olla ensimmäinen.