Lue› Daftar 5› Tarina orjatytöstä, joka harrasti seksiä emäntänsä aasin kanssa ja oli opettanut aasin harrastamaan seksiä kuin ihminen. Hän asetti aasin peniksen ympärille kurpitsan, jotta se ei ylittäisi tiettyä kokoa. Emäntä sai tietää asiasta, mutta ei huomannut kurpitsaa. Hän lähetti orjatytön tekaistulla syyllä kauas ja yhtyi aasin kanssa ilman kurpitsaa, joutuen häpeällisesti tuhoon. Orjatyttö palasi myöhään ja valitti: 'Oi sieluni ja oi silmäni valo! Näit peniksen, et nähnyt kurpitsaa! Näit sukuelimen, et nähnyt toista!' Kaikki puutteellinen on kirottua, eli kaikki puutteellinen näkö ja ymmärrys on kirottua. Muuten puutteelliset fyysiseltä ulkonäöltään ovat armahdettuja, eivät kirottuja, kuten Koraanissa sanotaan: 'Ei ole sokealla syytä.' Tämä kieltää syyn ja kieltää kirouksen ja moitteen ja vihan.› Säepari 1363
M5:1363 — چه بزان کآن شهوت او را بز گرفت / بَز گرفتن گیج را نبود شگفت
M5:1363
Merkitys · به زبانِ تو — Oma kielesi · AI
شهوت، آن زن را مانند بزی بیقرار و بازیگوش کرده بود؛ اما عجیب نیست که فردی سرگشته و گیج از شهوت، چنین رفتاری از خود نشان دهد.
این بیت در ادامهی توصیف حال خاتون (بانوی خانه) است که پس از فرستادن کنیزک به دنبال کاری، با خر تنها شده و از شدت شهوت، بیاختیار و هیجانزده است. مولانا حالت او را به «بز گرفتن» تشبیه میکند؛ اصطلاحی که به معنای جستوخیز کردن بیدلیل و بازیگوشی بیمهار، شبیه به رفتار بز، است.
نکتهی اصلی بیت این است که این حالت، نتیجهی طبیعی «گیج» شدن عقل است. وقتی شهوت بر کسی غلبه میکند، عقل و خرد او را سرگشته و گیج میسازد و در چنین وضعیتی، بروز رفتارهای سبکسرانه و حیوانی عجیب نیست. مولانا با این تشبیه، نشان میدهد که چگونه نیروی غریزه میتواند وقار و متانت انسانی را زایل کند و او را به سطح یک حیوان بازیگوش تنزل دهد. این بیت مقدمهای است برای ابیات بعدی که در آنها مولانا به صراحت میگوید شهوت، دل را کور و کر میکند و زشتیها را زیبا جلوه میدهد.
- بزان
- مانند بز، بزوار، در حالت جستوخیز و بیقراری بز
- بز گرفت
- دچار حالت بیقراری و جستوخیز شد، بازیگوشیاش گرفت
- گیج
- سرگشته، سردرگم، کسی که عقل و هوشش درست کار نمیکند
- شگفت
- عجیب، مایهی شگفتی و تعجب
Keskustelu — Kysy tästä säeparista – vastaukset Masnavista, jokainen säe viitattuna
Keskustelusi säilyy tällä laitteella, ellet jaa sitä.
Mitä lukijat kysyivät0
Kysymyksiä ei ole vielä jaettu – omasi voisi olla ensimmäinen.