Lire› Livre 1› Interprétation de la parole de Farid al-Din Attar (que Dieu sanctifie son âme) : « Ô insouciant, tu es l'esclave de ton âme, mange ton sang au milieu de la poussière, car si l'homme au cœur spirituel mange du poison, ce sera du miel. » Quant au sens de sa parole (paix sur lui) : « En vérité, Sa'd est jaloux, et je suis plus jaloux que Sa'd, et Dieu est plus jaloux que moi. Et par Sa jalousie, les abominations, qu'elles soient apparentes ou cachées, sont interdites. »› Verset 1619
M1:1619 — هرچه گیرد علتی علت شود / کفر گیرد کاملی ملت شود
M1:1619
Sens · به زبانِ تو — Votre langue · AI
این بیت تفاوت بنیادین میان انسان ناقص و انسان کامل را نشان می‌دهد: فرد ناقص و بیمار هر چیز خوبی را به بدی تبدیل می‌کند، در حالی که انسان کامل حتی از بدترین چیزها، بهترین نتیجه را می‌سازد.
مولانا در این بخش از مثنوی، به شرح بیتی از عطار نیشابوری می‌پردازد که می‌گوید اگر «صاحب‌دل» (انسان به کمال رسیده) زهر بنوشد، در کام او به عسل تبدیل می‌شود. این بیت، اوج این مفهوم را بیان می‌کند.
مصرع اول می‌گوید که فرد «علتی»، یعنی کسی که در درون خود بیماری روحی، نقص یا ضعف دارد، هر چه را که به دست آورد، آلوده و بیمار می‌کند. همانطور که در بیت قبل گفته شد، علم در دست او به جهل و طلا در دستش به خاکستر تبدیل می‌شود. مشکل در چیزهای بیرونی نیست، بلکه در ذات گیرنده است.
مصرع دوم، نقطه‌ی مقابل این تصویر است. «کامل»، یعنی انسان وارسته و به حق پیوسته، چنان قدرت دگرگون‌کننده‌ای دارد که حتی «کفر» را که بزرگترین گمراهی است، به «ملت» تبدیل می‌کند. «ملت» در اینجا به معنای دین راستین و آیین توحیدی است. این یک گزاره‌ی بسیار جسورانه است: انسان کامل نه تنها از کفر تأثیر نمی‌پذیرد، بلکه آن را به اصل و جوهر ایمان مبدل می‌سازد. او می‌تواند از دل یک اندیشه‌ی باطل، حقیقتی را استخراج کند یا مواجهه‌ی او با کفر، خود به تجلی ایمان بینجامد. این قدرت، ناشی از آن است که به قول مولانا در ابیات قبل، دست او «دست خدا»ست و وجودش همچون کیمیا، هر فلز بی‌ارزشی را به طلا بدل می‌کند.
- علتی
- فرد بیمار، انسان ناقص و معیوب از نظر روحی و معنوی
- علت
- بیماری، نقص، عیب
- کاملی
- انسان کامل، فردی که به کمال معنوی رسیده است
- ملت
- دین، آیین، شریعت (در اینجا به خصوص دین حق و توحیدی)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.