読む› 巻 5› 妾が女主人のロバと性交し、ロバにヤギやクマのように人間的な性交を教え込んだ物語。そして、ロバの陰茎に瓢箪をはめ込んで、限度を超えないようにしていた。女主人はそれに気づいたが、瓢箪の細部に気づかなかった。女主人は妾を口実をつけて遠くへ追いやり、瓢箪なしでロバと交わり、恥辱のうちに死んだ。妾は夜遅く戻ってきて、嘆き悲しんだ。「ああ、私の命よ、ああ、私の明るい目よ、陰茎は見たが瓢箪は見なかった。雄は見たが、もう一つは見なかった。」『不完全なものはすべて呪われている』、つまり、不完全な視点や理解はすべて呪われている。もしそうでなければ、明らかに不完全な肉体を持つ者たちは許されており、呪われてはいないだろう。『盲目者には罪はない』という言葉を読めば、罪も呪いも非難も怒りも否定されている。› 対句 1400
M5:1400 — هین ز حرص خویش میزان را مهل / آز و حرص آمد ترا خصم مضل
M5:1400
意味 · به زبانِ تو — あなたの言語 · AI
این بیت هشدار میدهد که طمع و زیادهخواهی، دشمنی فریبکار است که تو را از راه به در میبرد؛ پس هرگز به خاطر آن، اصل تعادل و میانهروی را زیر پا نگذار.
این بیت در بطن داستان کنیزک و خاتون بیان میشود و درسی اخلاقی و عرفانی از آن بیرون میکشد. خاتون، نماد انسانی است که اسیر «نفس» (اینجا شهوت و حرص) شده است. او ظاهر عمل کنیزک (رابطه با خر) را میبیند اما از «دقیقه» و راز آن یعنی «کدو» که نماد «میزان» و اندازه است، غافل میماند. مولانا این داستان را به کل زندگی تعمیم میدهد و هشدار میدهد که حرص و طمع، دشمنی است که انسان را گمراه میکند و باعث میشود «میزان» را رها کند.
«میزان» در اینجا مفهومی کلیدی است. این واژه هم به معنای ترازوی عدالت و هم به معنای تعادل، اندازه و حد و مرز در هر کاری است. مولانا به سورهٔ «الرحمن» در قرآن اشاره میکند که در آن خداوند بر اهمیت «میزان» تأکید میورزد («وَالسَّمَاءَ رَفَعَهَا وَوَضَعَ الْمِيزَانَ»). رها کردن این اصل الهی به خاطر پیروی از «آز و حرص»، مانند عمل مرگبار خاتون است که به بهای لذتی آنی، جان خود را از دست داد. این دشمن، «مضلّ» یا گمراهکننده است، زیرا لذت را در بیقیدی و افراط نشان میدهد، در حالی که هلاکت در همانجا نهفته است. پیام اصلی این است که پیروی از نفس و حرص، انسان را از درک حقیقت و رعایت حدود الهی باز میدارد و به نابودی میکشاند.
- هین
- آگاه باش، هشدار
- مهل
- رها نکن، ترک نکن (فعل امر از مصدر هلیدن)
- آز
- طمع، حرص، زیادهخواهی
- خصم
- دشمن
- مضل
- گمراهکننده، فریبدهنده
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.