読む› 巻 5› 妾が女主人のロバと性交し、ロバにヤギやクマのように人間的な性交を教え込んだ物語。そして、ロバの陰茎に瓢箪をはめ込んで、限度を超えないようにしていた。女主人はそれに気づいたが、瓢箪の細部に気づかなかった。女主人は妾を口実をつけて遠くへ追いやり、瓢箪なしでロバと交わり、恥辱のうちに死んだ。妾は夜遅く戻ってきて、嘆き悲しんだ。「ああ、私の命よ、ああ、私の明るい目よ、陰茎は見たが瓢箪は見なかった。雄は見たが、もう一つは見なかった。」『不完全なものはすべて呪われている』、つまり、不完全な視点や理解はすべて呪われている。もしそうでなければ、明らかに不完全な肉体を持つ者たちは許されており、呪われてはいないだろう。『盲目者には罪はない』という言葉を読めば、罪も呪いも非難も怒りも否定されている。› 対句 1406
M5:1406 — دانه کمتر خور مکن چندین رفو / چون کلوا خواندی بخوان لا تسرفوا
M5:1406
意味 · به زبانِ تو — あなたの言語 · AI
در بهره بردن از لذتها میانهرو باش و فقط به بخشی از دستور که به نفعت است توجه نکن، بلکه کل آن را در نظر بگیر تا از عواقب ویرانگر زیادهروی در امان بمانی.
این بیت در ادامهی داستان کنیزک و خاتون است و به شکل مستقیم به مفهوم «حرص» و «دانش ناقص» میپردازد. مولانا با استفاده از استعارهی «دانه» که هم به طعمهی درون دام اشاره دارد و هم به لذتهای دنیوی، به خواننده هشدار میدهد که زیادهروی در کامجویی، او را گرفتار میکند. «رفو کردن» در اینجا به معنای تلاشهای بیهوده برای جبران خسارتهای ناشی از طمع است؛ وقتی آسیب اصلی وارد شد، دیگر وصلهپینه کردن فایدهای ندارد.
بخش دوم بیت، این پند اخلاقی را با ارجاعی هوشمندانه به قرآن کریم تقویت میکند. آیه «...كُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا...» (اعراف، ۳۱) که میگوید «بخورید و بیاشامید ولی اسراف نکنید»، به زیبایی مثال خاتون را روشن میکند. خاتون فقط بخش اول آیه، یعنی «کلوا» (بخورید) را دید و به آن عمل کرد – یعنی فقط به لذت و کامجویی توجه کرد. اما بخش دوم و شرط اصلی، یعنی «لا تسرفوا» (اسراف نکنید) را نادیده گرفت. او اصل احتیاط و محدودیت (کدو) را ندید و هلاک شد. این بیت در واقع چکیدهی کل داستان است: نگاه ناقص به معرفت و حقیقت، و عمل کردن بر اساس آن، به نابودی میانجامد. انسان باید هم جواز بهرهمندی را ببیند و هم حد و مرز آن را بشناسد.
- رفو
- وصله کردن، ترمیم کردن پارگی. در اینجا کنایه از تلاش برای جبران خسارت است.
- کلوا
- به زبان عربی یعنی «بخورید». اشاره به بخشی از آیه ۳۱ سوره اعراف در قرآن است.
- لا تسرفوا
- به زبان عربی یعنی «اسراف نکنید». بخش دوم و محدودکننده همان آیه قرآنی است.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.