M2:2385 — ز اهل دل جو از جماد آن را مجو / که جماد آمد خلایق پیش او

در این بخش از داستان، مولانا تمثیل مرد نابینایی را به کار می‌برد که دزد کالایش را ربوده و او قادر به شناسایی دزد نیست. این نابینا، نماد انسان «کوردل» یا غافلی است که شیطان یا نفس اماره، «کالای حکمت» و بصیرت معنوی او را دزدیده است. فرد غافل حتی نمی‌داند چه گنجی را از دست داده است.

مولانا راه حل را نشان می‌دهد: این حکمت گمشده را باید نزد «اهل دل» یا همان عارفان و اولیای الهی جستجو کرد. آن‌ها کسانی هستند که چشم دلشان بیناست و می‌توانند سارق (شیطان) و کالای مسروقه (حکمت) را بشناسند. در بیت مورد نظر، مولانا تأکید می‌کند که طلب کردن این معرفت از مردم عادی و غافل بی‌فایده است، زیرا آنان در نگاه یک عارف، مانند «جماد» یا اشیای بی‌جان هستند؛ یعنی فاقد حیات معنوی، درک و بصیرتی هستند که برای راهنمایی دیگران لازم است. همان‌طور که از یک سنگ نمی‌توان راهنمایی خواست، از عوام نیز نمی‌توان انتظار هدایت روحانی داشت.