Lezen› Daftar 5› Het verhaal van de slavin die geslachtsverkeer had met de ezel van de dame, en ze had hem geleerd om als een mens, maar als een bok of een beer, geslachtsverkeer te hebben. Ze deed een kalebas om de penis van de ezel, zodat het niet over de maat zou gaan. De dame kwam erachter, maar zag het detail van de kalebas niet. Ze stuurde de slavin onder een voorwendsel ver weg en had zelf gemeenschap met de ezel zonder de kalebas. Ze stierf op een schandelijke manier. De slavin kwam laat terug en klaagde: 'O mijn ziel en o mijn oogappel, je zag de penis, maar je zag de kalebas niet. Je zag het mannelijk lid, maar je zag het andere niet.' 'Elke onvolmaakte is vervloekt,' dat wil zeggen, elke onvolmaakte blik en begrip is vervloekt. Anders zijn de onvolmaakte lichamen barmhartig en niet vervloekt. Lees: 'Er is geen zonde voor de blinde,' wat zonde, vloek, berisping en toorn ontkent› Vers 1407
M5:1407 — تا خوری دانه نیفتی تو به دام / این کند علم و قناعت والسلام
M5:1407
Betekenis · به زبانِ تو — Je eigen taal · AI
برای آنکه بتوانی از نعمتهای دنیا بهرهمند شوی بدون آنکه در دام شهوت و حرص گرفتار آیی، تنها دو چیز به تو کمک میکند: دانش کامل و قناعت.
این بیت، نتیجهگیری و راه حل نهایی داستان کنیزک و خاتون است. در آن داستان، «دانه» نماد لذت و شهوت (رابطه با خر) بود و «دام» هلاکت ناشی از زیادهروی و نادانی (مرگ خاتون). مولانا میگوید راه بهره بردن از لذتها و نعمتهای جهان (خوردن دانه) بدون نابود شدن (افتادن در دام)، در دو چیز خلاصه میشود:
-
علم: دانشی کامل و همهجانبه، نه دانشی ناقص و سطحی. خاتون فقط ظاهر عمل کنیزک را دید (دانه را دید) اما از «دقیقه» و نکتهی کلیدی آن، یعنی کدو که نماد کنترل و اندازهگیری بود، بیخبر ماند. این علم ناقص او را به کشتن داد. در مسیر معنوی، علم یعنی شناخت کامل خطرات راه و حدود و ثغور هر چیز.
-
قناعت: نیرویی درونی که حرص و آز را مهار میکند. مشکل اصلی خاتون، شهوت سیریناپذیرش بود. اگر او قناعت میورزید، حتی با دیدن آن صحنه نیز عنان اختیار از کف نمیداد. قناعت به معنای زیادهنخواهی و بسنده کردن به قدر کفایت است. این همان معنای آیهی «کُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا» است که مولانا چند بیت قبل به آن اشاره میکند.
بنابراین، «علم» و «قناعت» دو بال پرندهای هستند که میتواند با احتیاط از دانههای روی زمین بچیند، بیآنکه در دام صیاد گرفتار شود. «والسلام» در پایان بیت تأکید میکند که راه حل دیگری جز این وجود ندارد.
- والسلام
- و تمام، و دیگر هیچ، حرف آخر همین است
Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd
Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.
Wat lezers vroegen0
Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.