Lezen Daftar 6 De vreemdeling komt te weten van het overlijden van de mohtasib, en zijn smeekbede om vergeving voor het vertrouwen op schepselen en het leunen op hun gaven, en zijn herinnering aan Gods zegeningen en zijn berouw tot God voor zijn zonde. 'En zij die ongelovig zijn, stellen anderen gelijk aan hun Heer.' Vers 3140

M6:3140 — عنکبوت و این صطرلاب رشاد / بی‌منجم در کف عام اوفتاد

عنکبوت و این صطرلاب رشادبی‌منجم در کف عام اوفتاد
✦ Geef deze beyt weer in Nederlands

M6:3140

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — uit zijn opgenomen Masnavi-lezingen

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: این اسطرلاب هدایتگر و نقش‌های عنکبوت‌وار آن، بی‌آنکه منجمی باشد، به دست مردمان عادی افتاده است. معنا: مولانا می‌گوید که وجود انسان همچون اسطرلابی پر از نقش و نگار رمزی است که می‌تواند راهگشای شناخت حق باشد، اما این ابزار گرانبها بدون راهنمایی پیامبران به دست نادانان افتاده و قدرش ناشناخته مانده است.

شرح

من بارها گفته‌ام که مولانا، انسان را یک «اسطرلاب اوصاف الهی» می‌بیند. این اصطلاح از خود اوست: «آدم اسطرلاب اوصاف علوست / وصف آدم مظهر آیات اوست». اسطرلاب، همانطور که می‌دانید، ابزاری یونانی‌الاصل است که نجوم‌دانان برای رصد ستارگان و محاسبات فلکی به کار می‌بردند. آن نقوش پیچیده و درهم‌تنیده‌ای که بر صفحه اسطرلاب رسم می‌شود، گویی «نقوش عنکبوت» هستند؛ خطوطی رمزی که تنها یک منجم واقعی می‌تواند آن‌ها را بخواند و از وضعیت آسمان و کواکب خبر دهد. این از خوش‌ذوقی بعضی فلاسفه است که فیلسوف قرون وسطی، پیتر آبلارد، نام دختر نامشروعش را "اسطرلاب" گذاشته بود.

نکات کلیدی

  • انسان، خود، اسطرلابی از اوصاف الهی است که حقایق غیبی را منعکس می‌کند.
  • «نقوش عنکبوت» نماد پیچیدگی و رمزآلودگی وجود انسان است که تنها با بصیرت خاص قابل خواندن است.
  • بی‌منجم ماندنِ اسطرلابِ وجود انسان در دست «عام»، نشان از گمراهی و ناتوانی در درک حقیقت خویش و خداست.
  • انبیا تنها منجمان حقیقی‌اند که می‌توانند این اسطرلاب را به درستی بخوانند و راه هدایت را آشکار سازند.

Sources: d6-s70 · 14:19 d6-s70 · 15:44 d6-s70 · 17:02

به زبانِ تو — Je eigen taal · AI

Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd

Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.

Wat lezers vroegen

Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.