Lezen Daftar 6 Khwarezmshah, moge God hem genadig zijn, ziet tijdens een rit in zijn escorte een zeer zeldzaam paard, en het hart van de koning hecht zich aan de schoonheid en behendigheid van dat paard. Imad al-Mulk koelt het paard af in het hart van de koning, en de koning verkiest zijn woorden boven zijn eigen zicht, zoals de wijze, moge God hem genadig zijn, in de Ilahi-nameh zei: 'Als de tong jaloers wordt, zul je Josef in karwaskatoen vinden.' Vanwege de jaloerse tussenkomst van de broeders van Josef, werd zoveel schoonheid in de harten van de kopers verborgen en leek het lelijk, zozeer dat 'zij behoorden tot de onverschilligen ten aanzien van hem.' Vers 3380

M6:3380 — اندرین گر می‌نداری باورم / امتحان کن امتحان گفت و قدم

اندرین گر می‌نداری باورمامتحان کن امتحان گفت و قدم
✦ Geef deze beyt weer in Nederlands

M6:3380

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — uit zijn opgenomen Masnavi-lezingen

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: اگر در این باره به من باور نداری، / مرا در گفتار و کردار امتحان کن.معنا: مرد اسب‌باخته با تمام وجود و با صداقت کامل، از عمادالملک می‌خواهد که صدق گفتار و کردار او را در محبت به اسبش بیازماید و برای نجات آن شفاعت کند.

شرح

در این بیت، مولانا از زبان صاحب اسب که گرفتار مصیبتی جان‌گداز شده، یک نکتهٔ مهم اخلاقی و وجودی را به ما نشان می‌دهد. این مرد به عمادالملک، وزیر نیک‌نام، روی آورده و از او طلب شفاعت برای نجات اسبش می‌کند، اسبی که برای او حکم جان را دارد. او می‌گوید: «از زن و زر و عقارم صبر هست، اما این اسب، جانم رهن اوست.» این ادعایی بس سنگین است. مولانا در اینجا بر مفهوم «صدق» و «اخلاص» تأکید می‌ورزد. آن مرد می‌گوید که اگر این را باور نداری، «امتحان کن امتحان گفت و قدم». یعنی بیا و گفتار مرا با کردارم بسنج. ببین آیا تنها به زبان ادعا می‌کنم، یا در عمل و گام‌برداشتن نیز بر آنچه می‌گویم استوارم. این بیت نشان می‌دهد که چگونه در نگاه مولانا، حقیقت یک ادعا نه تنها در کلام، که در آمادگی برای عمل و فداکاری نیز نمایان می‌شود. این نه «تکلف» است و نه «تزویر»، بلکه کمال صدق و بی‌ریایی است. در واقع، این چالش برای اثبات عمق تعلق خاطر اوست.

نکات کلیدی

  • صدق و اخلاص یک ادعا با عمل و فداکاری محک می‌خورد.
  • گفته و عمل (گفت و قدم) باید با یکدیگر همخوانی داشته باشند تا باورپذیری حاصل شود.
  • در نگاه مولانا، عمق تعلق خاطر و ارزش‌گذاری حقیقی در آمادگی برای اثبات آن در صحنه عمل هویدا می‌شود.
  • این بیت تأکید بر آزمون‌پذیری و شفافیت در ابراز احساسات و ادعاها دارد.
  • سخنان از سرِ صدق، نه تکلف و تزویر، دعوت به امتحان می‌کنند.

Sources: d6-s75 · 01:20:29

به زبانِ تو — Je eigen taal · AI

Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd

Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.

Wat lezers vroegen

Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.