M6:780 — بشمرند آن ظلمها و امتحان / کز یزید و شمر دید آن خاندان

این بیت بخشی از مقدمه‌ی داستانی بلند است که در آن، مولانا می‌خواهد غفلت انسان از مسائل اصلی و پرداختن به امور فرعی را نقد کند. در اینجا، او صحنه‌ی عزاداری مردم حلب در روز عاشورا را به تصویر می‌کشد. این مردم، که شیعه هستند، هر سال در بیرون شهر جمع می‌شوند و برای مصیبت امام حسین و یارانش سوگواری می‌کنند.

بیت مورد نظر، جزئیات این سوگواری را شرح می‌دهد: عزاداران فقط به گریه و زاری بسنده نمی‌کنند، بلکه «ظلم‌ها و امتحان» را «می‌شمرند». یعنی وقایع کربلا را با ذکر جزئیات و نام بردن از عاملان اصلی آن فاجعه، یعنی یزید و شمر، به یاد می‌آورند و بازگو می‌کنند. این کار عمق اندوه و توجه تاریخی آنان را نشان می‌دهد.

این توصیف دقیق، زمینه‌ای است برای ورود یک شاعر غریب به داستان که از این همه شور و غوغا بی‌خبر است. تضاد میان آگاهی و شور عزاداران و ناآگاهی این تازه‌وارد، موتور محرک داستان و در نهایت، پیام عرفانی مولانا خواهد بود: بسیاری از ما مانند آن شاعر، از حقیقتِ رنجی که هر لحظه در عالم در جریان است غافلیم و تنها به ظواهر توجه می‌کنیم.