M6:921 — اختران چرخ گر دورند هی / وین حواست کاهل‌اند و سست‌پی

این بیت در میانه‌ی توصیف مولانا از تسلیم و حرکت دائمی تمام اجزای هستی در برابر قدرت الهی قرار دارد. او پیش از این بیت، از گردش افلاک، جوشش عناصر، خروش باد و امواج دریا، و حرکت مداوم خورشید و ماه و ستارگان سخن گفته است. همه چیز، از بزرگترین اجرام آسمانی تا کوچکترین ذرات، در حال جنبش و اطاعت از یک نیروی برتر است.

در این بیت، مولانا یک مقایسه‌ی هوشمندانه میان عالم کبیر (جهان بیرون) و عالم صغیر (جهان درون انسان) انجام می‌دهد. او می‌گوید: «نگاه کن! ستارگان آسمان با آنکه بسیار از ما دور هستند، پیوسته در حرکت و تکاپو هستند. اگر تو این حرکت و پویایی عالم را درک نمی‌کنی، ایراد از دوری آن‌ها نیست؛ مشکل از حواس خود توست که تنبل (کاهل) و کند (سست‌پی) شده‌اند و توانایی دیدن این حقیقت فراگیر را ندارند.»

بیت بعدی این ایده را روشن‌تر می‌کند و «ستارگان» را به حواس پنج‌گانه و هوش انسان تعبیر می‌کند که آن‌ها نیز مانند ستارگان سعد و نحس، حالات متغیری از شادی و غم، وصال و فراق را تجربه می‌کنند. در واقع، پیام اصلی این است که کل هستی، چه در بیرون و چه در درون، صحنه‌ی یک دگرگونی و بی‌قراری مداوم در برابر اراده‌ی خداوند است و انسان نباید خود را از این قاعده مستثنی بداند.