پڑھیے› دفتر ۱› اس شخص کے درمیان فرق جو اللہ کے لیے فقیر ہے اور اللہ کا پیاسا ہے، اور اس شخص کے درمیان جو اللہ سے فقیر ہے اور غیر کا پیاسا ہے› بیت ۲۷۷۴
M1:2774 — صورتش غمگین و او فارغ از آن / صورتش خندان و او زان بینشان
M1:2774
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
تصویری که بر کاغذ کشیده شده، چه غمگین باشد و چه خندان، خودش هیچ احساسی از غم یا شادی ندارد و از این حالات کاملاً جداست.
مولانا در اینجا تمثیل «نقش بر کاغذ» را ادامه میدهد تا تفاوت میان «صورت» (ظاهر) و «معنی» (حقیقت درونی) را روشن سازد. همانطور که یک نقاشیِ غمگین، خودش غم را تجربه نمیکند و یک نقاشیِ خندان، شادی را حس نمیکند، بسیاری از حالات و احساسات انسانی نیز تنها ظاهری هستند و به حقیقتِ وجودیِ فرد تعلق ندارند.
این بیت مقدمهای است برای بیان یک نکتهٔ عمیقتر در ابیات بعدی: غمها و شادیهای این دنیای مادی که ما در دل خود احساس میکنیم (وین غم و شادی که اندر دل حظیست)، در مقایسه با شادی و غم حقیقی و معنوی، چیزی بیش از یک «نقش» بیجان نیستند. همانطور که نقاشی از احساسات خود بیخبر است، انسانی که اسیر ظواهر است نیز از حقیقتِ شادی و اندوه معنوی بینشان است. این تمایز، کلید فهم تفاوت میان کسی است که به دنبال خداست و کسی که در پی غیر اوست؛ یکی با «معنی» سروکار دارد و دیگری با «صورت».
- فارغ
- آسوده، رها، بیخبر
- زان
- مخفف «از آن»
- بینشان
- بدون هیچ اثر یا علامتی
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.