پڑھیے› دفتر ۶› بلال کا حبشہ کی شدید گرمی میں حضرت مصطفیٰ علیہ السلام کی محبت میں احد احد کہنا جب اس کا یہودی آقا تعصب کی وجہ سے اسے حبشہ کی تیز دھوپ میں خاردار شاخ سے مارتا تھا اور بلال کے جسم سے خون ابلتا تھا، اس سے احد احد نکلتا تھا بغیر اس کے ارادے کے جیسے دوسرے درد مندوں سے آہ نکلتی ہے بغیر ارادے کے، کیونکہ وہ عشق کے درد سے لبریز تھا، خار کے درد کو دور کرنے کا اسے موقع ہی نہ تھا جیسے فرعون کے جادوگر، جرجیس اور دیگر بے شمار لوگ› بیت ۸۹۵
M6:895 — روز دیگر از پگه صدیق تفت / آن طرف از بهر کاری میبرفت
M6:895
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
روز بعد، ابوبکر که از دیدن شکنجهٔ بلال پریشانحال بود، دوباره صبح زود برای کاری از همان مسیر میگذشت.
این بیت لحظهای کلیدی در داستان شکنجه شدن بلال به دست ارباب یهودیاش است. روز قبل، ابوبکر صدیق (لقب حضرت ابوبکر) بلال را در حال شکنجه دیده و از سر دلسوزی به او توصیه کرده بود که برای حفظ جانش، ایمان خود را پنهان کند. بلال نیز ظاهراً پذیرفته و توبه کرده بود.
مولانا با عبارت «صدیق تفت» حال درونی ابوبکر را به تصویر میکشد. او صرفاً یک عابر معمولی نیست، بلکه ذهنش درگیر و قلبش از آنچه دیروز دیده بود، داغ و پریشان است. این بیت، صحنه را برای تکرار اتفاق روز گذشته آماده میکند: ابوبکر دوباره صدای «احد احد» گفتن بلال را از زیر ضربات خار میشنود و درمییابد که عشق الهی چنان بر بلال غلبه کرده که توبه و پنهانکاری در برابر آن رنگ میبازد. این بیت گذار، نشاندهندهٔ تداوم آزمون بلال و افزایش دغدغه و تأثر ابوبکر است که در نهایت به خریدن و آزاد کردن بلال منجر میشود.
- پگه
- صبح زود، سحرگاه، بامداد
- صدیق
- بسیار راستگو؛ لقب حضرت ابوبکر، از نزدیکترین یاران پیامبر اسلام
- تفت
- داغ، سوزان، پریشان، آشفتهحال
- بهرِ
- برایِ
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.