O'qish› Daftar 5› Har kuni dilga keladigan fikrning kun boshida uyga kelgan yangi mehmonga oʻxshatish va mehmonnavozlik fazilati, mehmonning injiqliklarini koʻtarish va uning uy egasiga tazyiq va yomon muomala qilishi› Bayt 3676
M5:3676 — غم کند بیخ کژ پوسیده را / تا نماید بیخ رو پوشیده را
M5:3676
Ma'no · به زبانِ تو — Sizning tilingiz · AI
اندوه و سختی، دلبستگیهای سست و نادرست را ریشهکن میکند تا حقیقتِ پنهان و اصیلِ وجود انسان آشکار شود.
مولانا در این بخش از مثنوی، افکار و بهویژه «غم» را به مهمانی تشبیه میکند که باید گرامیاش داشت. او توضیح میدهد که غم کارکردی حیاتی و سازنده دارد. این بیت، این کارکرد را با استعارهای از باغبانی بیان میکند.
غم مانند باغبانی دلسوز عمل میکند که علفهای هرز و ریشههای بیمار را از خاک بیرون میکشد. «بیخ کژ پوسیده» نماد وابستگیها، باورهای غلط، شادیهای سطحی و عادتهای کهنهای است که رشد معنوی انسان را متوقف کردهاند. اینها ممکن است در ظاهر بخشی از وجود ما به نظر برسند، اما در باطن کج و رو به زوال هستند. غم با نیروی خود این ریشههای فاسد را از بیخ و بن برمیکَند.
این عملِ کندن، اگرچه دردناک است، اما هدفی والاتر دارد: «تا نماید بیخ رو پوشیده را». با از میان رفتن ریشههای سطحی و بیمار، ریشهای عمیقتر، اصیلتر و سالمتر که تا پیش از این «پنهان» بود، فرصت ظهور و رشد پیدا میکند. این «ریشهی پنهان»، همان ارتباط حقیقی انسان با «اصل خیر» و منبع هستی است. بنابراین، غم صرفاً ویرانگر نیست، بلکه یک نیروی پاککننده و آشکارساز است که راه را برای شکوفایی یک شادی عمیقتر و پایدارتر باز میکند.
- کند
- از ریشه در میآورد، ریشهکن میکند
- بیخ
- ریشه، بن، اساس
- کژ
- کج، نادرست، منحرف
- نماید
- نشان دهد، آشکار سازد
- رو پوشیده
- چهرهپوشانده، پنهان، مخفی
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.