O'qish› Daftar 6› Bu xabar tafsirida Mustafo salallohu alayhi vasallam: "Men kimning mavlosı bo'lsam, Ali ham uning mavlosıdir" deganlar. Munofiqlar esa: "Unga biz itoat va xizmat qilganimiz yetmasmidi, endi bizga yaramas bolaning xizmatini ham buyuradi" deb ta'na qilganlar› Bayt 4541
M6:4541 — حله‌ها پوشیده و دامن‌کشان / مست و رقاص و خوش و عنبرفشان
M6:4541
Ma'no · به زبانِ تو — Sizning tilingiz · AI
This verse describes how the natural world—cypress trees, flowers, and meadows—expresses its gratitude to God for the gift of spiritual freedom, celebrating with silent, ecstatic joy.
This couplet is part of a larger analogy. Rumi has just discussed the spiritual freedom granted to believers through the Prophet and his successor, Ali. He urges believers to rejoice in this freedom, but to express their gratitude silently, like the natural world in springtime.
The verse personifies the trees and plants of a garden as Sufis celebrating at a gathering (samāʿ). They are dressed in beautiful robes (ḥullahā), their long hems trailing (dāman-kashān) in a gesture of stately grace and abandon. They are described as drunk (mast), dancing (raqqāṣ), joyous (khvush), and spreading a beautiful fragrance like ambergris (ʿanbar-fishān).
This is not a literal description of a party. It is a metaphor for the inner state of creation when touched by divine grace. Just as the spring rain and sun cause the earth to burst forth in beauty and fragrance, spiritual guidance makes the soul blossom. The joy is so profound that it manifests as a kind of silent, ecstatic dance, a state of being rather than a vocal declaration of thanks.
- حله‌ها
- Plural of ḥullah; fine robes, ceremonial garments, often of silk or brocade from Yemen. Here it refers to the beautiful foliage and blossoms of the plants.
- دامن‌کشان
- Literally 'dragging the hem.' An idiom signifying walking with a majestic, proud, or sometimes arrogant air, with long robes trailing on the ground. Here it suggests the graceful sweep of branches and leaves.
- رقاص
- A dancer. In a Sufi context, this often alludes to the ecstatic whirling dance of the samāʿ, a ritual for achieving mystical union.
- عنبرفشان
- Scattering or diffusing ambergris. Ambergris (`ʿanbar`) is a highly prized fragrant substance. The term evokes the spreading of a beautiful, sacred perfume, here the natural scent of the blossoming garden.
این بیت، حالِ خوش و سرمستی طبیعت در بهار را توصیف می‌کند که همچون انسان‌هایی آزاد و عارف، در حال پایکوبی و شکرگزاری است.
این بیت در ادامه‌ی تشویق مؤمنان به شادی برای نعمت «آزادی» معنوی است که پیامبر و علی به ارمغان آورده‌اند. مولانا این شادی را به حال طبیعت در بهار تشبیه می‌کند. در ابیات قبل، او از سرو و سوسن و گلستان دعوت می‌کند که شکرگزار آب و عدل بهاری باشند.
این بیت، این تصویر را کامل می‌کند و عناصر طبیعت (گل‌ها، درختان، سبزه‌زار) را مانند انسان‌هایی به تصویر می‌کشد که بهترین جامه‌های خود را پوشیده‌اند و با وقار و زیبایی راه می‌روند («دامن‌کشان»). آن‌ها از زیبایی بهار «مست» شده‌اند، به «رقص» درآمده‌اند، و عطر خود را در فضا می‌پراکنند («عنبرفشان»).
این توصیف فقط یک وصف ساده از طبیعت نیست، بلکه نمادی از حالِ عارف و مؤمنِ راستین است. همان‌طور که طبیعت در بهار از بند زمستان آزاد می‌شود و به شکوفایی می‌رسد، روح مؤمن نیز با هدایت انبیا از بند «رقیّت» (بندگی غیر خدا) آزاد شده و به شادی و سرمستی معنوی دست می‌یابد. این شادی، یک شکرگزاری بی‌زبان و وجودی است که در تمام هستی گیاهان متجلی می‌شود.
- حُلّه‌ها
- جامه‌های فاخر و زینتی، لباس‌های گران‌بها
- دامن‌کشان
- با ناز و وقار راه رفتن، در حالی که دامن لباس بر زمین کشیده می‌شود
- عنبرفشان
- آنکه عطر عنبر (ماده‌ای بسیار خوشبو) می‌پراکند، عطرآگین
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.