閱讀› 卷 1› 闡釋聖訓:「在你們生命的日子裡,你們的主有許多恩賜,你們應當去爭取。」› 詩聯 1972
M1:1972 — جان لقمان که گلستان خداست / پای جانش خستهٔ خاری چراست
M1:1972
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
این بیت با شگفتی میپرسد که چرا روح انسان، که ذاتاً الهی و مانند گلستانی زیباست، اسیر و مجروح خواستههای حقیر دنیوی (مانند یک خار) میشود.
مولانا در اینجا یک تضاد دردناک را به تصویر میکشد. «جان لقمان» نماد روح انسان در حالت کمال و خردمندی است؛ روحی که همچون «گلستان خدا»، محلی برای تجلی زیبایی و معنویت الهی است. اما این روح والا، در عمل، اسیر و گرفتار چیزهای کوچک و آزاردهندهای میشود که مولانا آن را به «خار» تشبیه میکند. این «خار»، در ابیات قبل و بعد، همان «لقمه» یا دلبستگی به مادیات و خواستههای نفسانی است.
پرسش «چراست؟» یک پرسش بلاغی و از سر حسرت است. مولانا نمیپرسد که پاسخ بشنود، بلکه میخواهد این وضعیت غیرطبیعی و غریب را برجسته کند: چرا چیزی به این لطافت و عظمت (روح)، باید درگیر و زخمیِ چیزی چنین پست و بیارزش (وابستگی دنیوی) باشد؟ این بیت، دعوتی است به تأمل دربارهٔ اینکه چگونه انسان گوهر گرانبهای روح خود را فدای چیزهای ناچیز میکند و از اصل خود دور میافتد. در ادامه، مولانا این «خار» را همان «وجود خارخوار» یا جسم مادی معرفی میکند که همچون شتری به دنبال خارزار است، در حالی که روح الهی (مصطفیزاد) بر آن سوار است و به سوی گلستان میرود.
- جان لقمان
- روح انسان کامل و خردمند؛ لقمان در ادبیات عرفانی نماد حکمت الهی است.
- خسته
- زخمی، مجروح، آزرده
- خاری
- کنایه از دلبستگیهای حقیر دنیوی و خواستههای نفسانی
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證
除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。