閱讀› 卷 1› 關於謝赫的特徵及其順從› 詩聯 2963
M1:2963 — گر ندانی ره هر آنچ خر بخواست / عکس آن کن خود بود آن راه راست
M1:2963
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
اگر در تشخیص راه درست از نادرست سردرگم شدی، ببین نفس امارهات (که به خر تشبیه شده) چه میخواهد و دقیقاً خلاف آن را انجام بده؛ این کار تو را به راه راست هدایت میکند.
در این بخش از مثنوی، مولانا نفس اماره یا همان جنبههای حیوانی و غریزی وجود انسان را به «خر» تشبیه میکند. این خر، همچون حیوانی که تنها به دنبال آب و علف است، همیشه انسان را به سوی لذتهای دنیوی و خواستههای پست میکشاند و از مسیر معنوی و راه راست دور میکند.
مولانا در اینجا یک دستورالعمل عملی و روانشناختی ارائه میدهد: هرگاه بر سر دوراهی ماندی و ندانستی که کار درست چیست، به تمایلات نفسانی خود نگاه کن. آنچه که نفس تو با اصرار و اشتیاق طلب میکند، همان راهی است که به بیراهه و هلاکت ختم میشود. بنابراین، با مخالفت آگاهانه با این خواستهها، میتوانی مسیر درست را پیدا کنی. این بیت، در واقع، نسخهای ساده برای مبارزه با هوای نفس است، بهویژه زمانی که راهنمایی یک پیر در دسترس نیست.
این اصل که «مخالفت با نفس، راه نجات است» یکی از پایههای اصلی در عرفان و اخلاق اسلامی است. مولانا با استفاده از تمثیل ساده و قدرتمند «خر»، این مفهوم عمیق را برای همگان قابل فهم میسازد. راه راست، راهی است که برخلاف جاذبهی امیال زودگذر حیوانی ماست.
- خر
- در اینجا نماد نفس اماره، جنبههای حیوانی و شهوانی وجود انسان
- آنچ
- مخفف «آنچه»
- خود بود آن راه راست
- همان راه راست خواهد بود، عیناً همان راه درست است
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證
除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。