閱讀› 卷 2› 真主責備穆薩(願他平安)為了那位牧羊人› 詩聯 1759
M2:1759 — ما زبان را نَنْگریم و قال را / ما روان را بنگریم و حال را
M2:1759
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
خداوند به ظاهر و کلماتِ عبادتِ بندگانش توجهی ندارد، بلکه به نیت قلبی، اخلاص و شور و حال درونی آنها اهمیت میدهد.
این بیت، نقطهی اوج پیام خداوند به موسی در داستان شبان است. موسی چوپان را به خاطر کلمات ساده و به ظاهر کفرآمیزش سرزنش کرده بود، اما خداوند به او میآموزد که معیار پذیرش عبادت، صورت و قالب بیرونی آن نیست.
خداوند به موسی یادآوری میکند که «ما» (یعنی حضرت حق) به «زبان و قال» (گفتار و کلمات) اهمیت نمیدهیم. اینها امور ظاهری و عرضی هستند. در مقابل، آنچه برای ما مهم است «روان و حال» است؛ یعنی جوهر وجودی انسان، نیت پاک او و آن حالت شور و عشقی که در قلبش دارد. دعای چوپان، اگرچه از نظر فصاحت و آداب شرعی نادرست بود، اما از دلی سرشار از عشق و صمیمیت برمیخاست. همین «حال» است که نزد خداوند ارزش دارد.
مولانا در اینجا یک اصل بنیادین عرفانی را بیان میکند: برتری باطن بر ظاهر، و اهمیت «معنا» بر «صورت». این اصل نه تنها در عبادت، بلکه در تمام شئون زندگی معنوی حاکم است. خداوند به قلب انسانها مینگرد که جایگاه اخلاص و صدق است، نه به زبانی که ممکن است فصیح باشد اما از حقیقت تهی باشد. بنابراین، خطای عاشقانهٔ چوپان از صدها عبادت عالمانهی بیروح، نزد خداوند پذیرفتهتر است.
- قال
- گفتار، سخن، حرف
- روان
- جان، روح، نفس
- حال
- وضعیت درونی، کیفیت روحانی و عاطفی، شور و جذبه
- ننگریم
- نگاه نمیکنیم، توجه نمیکنیم
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證
除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。