閱讀› 卷 5› 一個故事，同樣在回答宿命論者，並證明自由意志、命令與禁令的正確性，以及闡明宿命論者的藉口在任何宗教和任何信仰中都是不可接受的，也無法免除其所犯罪行的懲罰。正如宿命論者易卜劣斯因說「你已使我迷誤」而未能獲得解脫一樣。少量即能說明大量。› 詩聯 3089
M5:3089 — نادر این باشد که چندین اختیار / ساجد اندر اختیارش بندهوار
M5:3089
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
شگفتی بزرگ این است که ارادههای بیشمار آفریدگان، همگی در برابر ارادهی مطلق خداوند تسلیم و فرمانبردار هستند.
مولانا در اینجا به اوج بحث خود در مورد جبر و اختیار میرسد. او پیش از این بیت، قدرت انسان بر اشیاء بیجان را مثال زده است: همانطور که نجار بر چوب و آهنگر بر آهن تسلط دارد، خداوند نیز بر اراده و اختیار انسانها مسلط است. اما تفاوت کلیدی و شگفتانگیزی وجود دارد.
نجار و آهنگر با موجوداتی بیاختیار سروکار دارند، اما خداوند بر موجوداتی حاکم است که خود دارای اختیار و ارادهاند. شگفتی و «نادر» بودن کار حق در همین است: او نظامی آفریده که در آن، ارادههای بیشمار انسانی (چندین اختیار) آزادانه عمل میکنند، اما در نهایت، همگی همچون بندهای فرمانبردار (بندهوار) در برابر ارادهی فراگیر و مطلق او سر تسلیم فرود میآورند (ساجد). این تصویر سجده، اوج خضوع و تسلیم است.
این بیت، راهحل مولانا برای معمای جبر و اختیار است: اختیار انسان واقعی و معتبر است، اما این اختیار در درون اقیانوس ارادهی الهی شناور است و از آن خارج نیست. خداوند ارادهی انسان را نفی یا حذف نمیکند، بلکه آن را در بر میگیرد و جهت میدهد. این همان حقیقتی است که درک آن، انسان را از ورطهی جبرگرایی مطلق (که مسئولیت را از فرد سلب میکند) و اختیارگرایی مطلق (که خداوند را از صحنه خارج میکند) نجات میدهد.
- نادر
- کمیاب، شگفتانگیز، بینظیر
- چندین
- این همه، بسیار، بیشمار
- اختیار
- اراده، توانایی انتخاب، خواست
- ساجد
- سجدهکننده، تسلیم، خاضع
- اندر
- در، در برابرِ
- بندهوار
- مانند بنده، همچون غلامی فرمانبردار
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》，每節詩句皆有引證
除非您分享，否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。