M1:2945 — چون سر رشته به دست و کام تست / درهای عقد دل ز انعام تست

این بیت در ادامهٔ خطاب مولانا به حسام‌الدین چلبی است که او را مشوق و الهام‌بخش اصلی سرودن مثنوی می‌داند. در بیت پیشین، مولانا حسام‌الدین را «سررشته» نامیده بود، یعنی کسی که کنترل جریان سخن را در دست دارد.

در اینجا، این استعاره را ادامه می‌دهد. «سر رشته به دست و کام توست» یعنی آغاز و ادامهٔ این گفتار معنوی به اراده و خواست تو وابسته است. تو هستی که این چشمه را به جوشش وامی‌داری. بخش دوم بیت، نتیجهٔ این اختیار است: «درهای عقد دل ز انعام تست». «عقد» به معنی گردن‌بند و «در» به معنی مروارید است. «عقد دل» استعاره‌ای زیبا برای اسرار و معانی لطیف قلبی است که مانند مرواریدهایی گرانبها هستند. مولانا می‌گوید این مرواریدهای معنوی تنها به لطف و «انعام» (بخشش) توست که از گنجینهٔ غیب بیرون می‌آیند و به رشتهٔ کلام کشیده می‌شوند. در واقع، حسام‌الدین نه تنها آغازگر، بلکه تضمین‌کنندهٔ کیفیت و عمق معنوی سخن است.