قرائت› دفتر ۱› بخش ۲۵ - مکر دیگر انگیختن وزیر در اضلال قوم› بیت ۵۶۹
M1:569 — جمله در خشکی چو ماهی میطپند / آب را بگشا ز جو بر دار بند
M1:569
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
پیروان وزیر به او میگویند که همهی ما در غیاب تو، مانند ماهی جدا شده از آب، در حال جان دادنیم. تمنا میکنیم که این مانع را برداری و دوباره ما را از هدایت خود بهرهمند کنی.
این بیت، اوج استیصال و التماس مریدانی را به تصویر میکشد که فریب وزیر مکار را خوردهاند. آنها غیبت او را به خشکی و کلام و حضورش را به «آب حیات» تشبیه میکنند. این تصویرسازی در ادبیات عرفانی بسیار رایج است: سالک بدون راهنمایی مرشد یا بدون فیض الهی، مانند ماهی است که از دریا جدا افتاده و در خشکی در حال تپیدن و جان دادن است. «آب» نماد معرفت، هدایت، و ارتباط معنوی است و «جوی» کانال رسیدن این فیض است. «بند» نیز همان مانعی است که وزیر با انزوا و دوری گزیدن خود ایجاد کرده است.
مریدان با این تشبیه، نهایت وابستگی و نیاز خود را به وزیر ابراز میکنند و از او میخواهند که «سد» این جدایی را بردارد تا «آب» معرفت او دوباره در زندگیشان جاری شود. آنها نمیدانند که این «خشکی» و تشنگی، خود بخشی از نقشهی وزیر برای به انحراف کشاندن آنهاست و او هیچ آبی برای عرضه ندارد.
- جمله
- همگی، همه
- میطپند
- بیقراری میکنند، دست و پا میزنند
- جو
- جوی آب، کانال آب
- بند
- سد، مانع
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.