M3:136 — از برون بر ظاهرش نقش و نگار / وز درون ز اندیشه‌ها او زار زار

Dalam bagian ini, Rumi tengah membedakan antara kenyataan lahiriah dan hakikat batiniah. Bait ini secara langsung melanjutkan gambaran tentang orang kaya yang mengenakan sutra (disebut di bait M3:134), yang jiwanya tersiksa oleh "kalajengking kesedihan" (M3:135).

Penampilan luarnya—pakaiannya, statusnya, hartanya—diibaratkan sebagai نقش و نگار (naqsy wa nigār), hiasan yang memukau. Namun, kemegahan ini hanyalah topeng. Di baliknya, batinnya hancur lebur (زار زار, zār zār) oleh "berbagai pikiran" (اندیشه‌ها, andīsyahā), yang dalam konteks ini berarti kecemasan, ketakutan akan kehilangan, keserakahan, dan kekhawatiran duniawi yang tak berkesudahan. Ini adalah kritik tajam terhadap kehidupan yang hanya berfokus pada materi, yang menjanjikan kebahagiaan namun justru melahirkan penderitaan batin yang mendalam.

Bait ini menjadi jembatan menuju antitesisnya di bait berikutnya (M3:137), di mana Rumi akan menggambarkan seorang darwis dalam jubah tambalan yang batinnya dipenuhi kemanisan spiritual. Dengan demikian, Rumi menegaskan bahwa kekayaan atau kemiskinan sejati bukanlah soal penampilan, melainkan keadaan jiwa.

این بیت در ادامهٔ تصویرسازی مولانا از انسانی است که به ظواهر دنیوی دل بسته اما از حقیقت معنوی غافل مانده است. مولانا پیش از این بیت، فردی را مثال می‌زند که جامه‌ای گران‌بها از اطلس پوشیده (اطلس‌پوش) اما این زیبایی بیرونی نمی‌تواند آرامش را به جان ناآرام او هدیه کند. این بیت آن تصویر را کامل می‌کند: از بیرون، همه چیز فریبنده و زیبا به نظر می‌رسد؛ لباس‌های فاخر، جایگاه اجتماعی، و ظاهری آراسته. اما این «نقش و نگار» تنها یک پوسته است.

در لایهٔ درونی، جان این فرد اسیر «اندیشه‌ها» است. این اندیشه‌ها همان نگرانی‌ها، حرص، ترس از دست دادن، و اضطراب‌های بی‌پایانی هستند که از تعلق به دنیا برمی‌خیزند. این افکار مانند خاری در جان او خلیده‌اند و او را «زار زار» یعنی نالان و پریشان کرده‌اند. مولانا تضاد عمیقی میان «برون» و «درون» را به تصویر می‌کشد تا نشان دهد که سعادت و آرامش حقیقی، امری باطنی است و با آراستن ظاهر به دست نمی‌آید. این فرد نماد انسان غافلی است که تمام عمر خود را صرف ساختن عمارتی زیبا بر ویرانه‌ای درونی می‌کند.