قرائت› دفتر ۱› بخش ۱۳۰ - در نمد دوختن زن عرب سبوی آب باران را و مهر نهادن بر وی از غایت اعتقاد عرب› بیت ۲۷۴۲
M1:2742 — از دعاهای زن و زاری او / وز غم مرد و گرانباری او
M1:2742
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این بیت میگوید که به برکت دعاهای خالصانهٔ زن و همچنین غم و احساس مسئولیت سنگین مرد، هدیهٔ آنها به سلامت به مقصد رسید.
این بیت بخشی از داستان مرد عرب بادیهنشینی است که آب باران را به عنوان هدیهای گرانبها برای خلیفه به بغداد میبرد. همسرش با ایمانی ساده، مشک آب را در نمدی میپیچد و آن را مهر و موم میکند و سپس با تمام وجود برای سالم رسیدن آن دعا میکند. مرد نیز در طول سفر، با نگرانی و احساس مسئولیت فراوان، این امانت را حمل میکند.
مولانا در این بیت، علت سالم رسیدن این هدیهٔ ناچیز اما ارزشمند را بیان میکند. این بیت در واقع مقدمهای برای بیت بعدی است: «سالم از دزدان و از آسیب سنگ / برد تا دارالخلافه بیدرنگ». یعنی «به سببِ» دعاهای زن و غم مرد، آن مشک آب از خطرات راه در امان ماند. در اینجا، «دعا» و «زاری» زن نماد توکل و ارتباط خالصانه با مبدأ هستی است و «غم» و «گرانباری» مرد، نماد کوشش و احساس مسئولیت در راه رسیدن به هدف است. مولانا نشان میدهد که وقتی نیت خالصانه و تلاش صادقانه با هم همراه شوند، نتیجهبخش خواهند بود و عنایت الهی شامل حال آنها میشود.
- زاری
- گریه و ناله، تضرع، دعا با حالتی سوزناک
- گرانباری
- داشتن بار سنگین، در اینجا کنایه از احساس مسئولیت زیاد و نگرانی
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.