قرائت› دفتر ۳› بخش ۱۹۸ - تمثیل گریختن مؤمن و بیصبری او در بلا به اضطراب و بیقراری نخود و دیگر حوایج در جوش دیگ و بر دویدن تا بیرون جهند› بیت ۴۱۶۳
M3:4163 — تا غذی گردی بیامیزی بجان / بهرخواری نیستت این امتحان
M3:4163
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این رنج و سختی برای تحقیر تو نیست، بلکه آزمایشی است تا تو را به کمال برساند و به بخشی از حیات حقیقی و جوهر جان تبدیل کند.
این بیت در داستان «نخود در حال جوشیدن» پاسخی است که کدبانو (نماد خداوند یا مربی معنوی) به شکایتهای نخود میدهد. نخود از آتش و جوشیدن در دیگ مینالد و آن را ظلم میپندارد. اما کدبانو توضیح میدهد که این فرآیندِ به ظاهر خشن، یک دگرگونی ضروری است.
هدف از این «امتحان» یا سختی، خوار کردن و آزار دادن نیست، بلکه پختن و آماده ساختن است. همانطور که نخودِ خام قابل خوردن نیست و باید بجوشد تا نرم، خوشطعم و «غذا» شود، روح انسان نیز از طریق سختیها و ابتلائات، از خامی به پختگی میرسد. مولانا این پختگی را «آمیختن با جان» مینامد؛ یعنی رسیدن به مرتبهای والاتر از وجود که در آن، فرد جزئی از یک حقیقت برتر و زندگی معنوی میشود. این رنج، مقدمهی تعالی و تبدیل شدن به «غذای جان» است، نه وسیلهای برای تحقیر.
- غذی
- غذا، خوراک، قوت
- بیامیزی بجان
- با جان یکی شوی، جزئی از حیات شوی
- بهر
- برایِ، به جهتِ
- خواری
- خوار کردن، حقیر شمردن، اهانت
- نیستت
- برای تو نیست
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.