قرائت› دفتر ۶› بخش ۱۲۹ - در تفسیر این خبر کی مصطفی صلواتالله علیه فرمود من کنت مولاه فعلی مولاه تا منافقان طعنه زدند کی بس نبودش کی ما مطیعی و چاکری نمودیم او را چاکری کودکی خلم آلودمان هم میفرماید الی آخره› بیت ۴۵۴۱
M6:4541 — حلهها پوشیده و دامنکشان / مست و رقاص و خوش و عنبرفشان
M6:4541
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این بیت، حالِ خوش و سرمستی طبیعت در بهار را توصیف میکند که همچون انسانهایی آزاد و عارف، در حال پایکوبی و شکرگزاری است.
این بیت در ادامهی تشویق مؤمنان به شادی برای نعمت «آزادی» معنوی است که پیامبر و علی به ارمغان آوردهاند. مولانا این شادی را به حال طبیعت در بهار تشبیه میکند. در ابیات قبل، او از سرو و سوسن و گلستان دعوت میکند که شکرگزار آب و عدل بهاری باشند.
این بیت، این تصویر را کامل میکند و عناصر طبیعت (گلها، درختان، سبزهزار) را مانند انسانهایی به تصویر میکشد که بهترین جامههای خود را پوشیدهاند و با وقار و زیبایی راه میروند («دامنکشان»). آنها از زیبایی بهار «مست» شدهاند، به «رقص» درآمدهاند، و عطر خود را در فضا میپراکنند («عنبرفشان»).
این توصیف فقط یک وصف ساده از طبیعت نیست، بلکه نمادی از حالِ عارف و مؤمنِ راستین است. همانطور که طبیعت در بهار از بند زمستان آزاد میشود و به شکوفایی میرسد، روح مؤمن نیز با هدایت انبیا از بند «رقیّت» (بندگی غیر خدا) آزاد شده و به شادی و سرمستی معنوی دست مییابد. این شادی، یک شکرگزاری بیزبان و وجودی است که در تمام هستی گیاهان متجلی میشود.
- حُلّهها
- جامههای فاخر و زینتی، لباسهای گرانبها
- دامنکشان
- با ناز و وقار راه رفتن، در حالی که دامن لباس بر زمین کشیده میشود
- عنبرفشان
- آنکه عطر عنبر (مادهای بسیار خوشبو) میپراکند، عطرآگین
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.