Lue› Daftar 5› Tarina myös fatalistin vastineena ja vapaan tahdon vahvistamiseksi sekä käskyjen ja kieltojen oikeellisuudeksi ja selitykseksi, että fatalistin tekosyyttä ei hyväksytä missään kansassa eikä missään uskonnossa eikä se vapauta häntä tekemänsä teon rangaistuksesta, aivan kuten Iblis-fatalisti ei vapautunut sanomalla: 'Koska sinä olet eksyttänyt minut.' Ja vähäinen viittaa paljon.› Säepari 3090
M5:3090 — قدرت تو بر جمادات از نبرد / کی جمادی را از آنها نفی کرد
M5:3090
Merkitys · به زبانِ تو — Oma kielesi · AI
همانطور که قدرت و اختیار تو برای تغییر شکل اشیاء بیجان، اصل وجود و ماهیت آنها را نفی نمیکند، قدرت مطلق خداوند نیز اختیار و ارادهٔ انسان را از بین نمیبرد.
مولانا در این بخش از مثنوی، به یکی از پیچیدهترین مسائل کلامی، یعنی نسبت میان اختیار انسان و قدرت مطلق خداوند، میپردازد. او برای سادهسازی این مفهوم، از یک مثال ملموس استفاده میکند.
او میگوید: به خودت نگاه کن. تو به عنوان یک انسان، بر اشیاء بیجان (جمادات) مانند چوب، سنگ و آهن قدرت و تسلط داری. یک نجار میتواند چوب را به میز و صندلی تبدیل کند و یک آهنگر، آهن را به شمشیر. این «قدرت» تو بر آنها، نتیجهٔ «اختیار» و ارادهٔ توست. اما آیا این قدرت تو، ماهیت آن اشیاء را از بین میبرد؟ آیا چوب دیگر چوب نیست؟ خیر. قدرت تو، وجود و «چوب بودن» چوب را نفی نمیکند، بلکه آن را در راستای ارادهٔ تو به کار میگیرد.
مولانا این مثال را به رابطهٔ انسان و خدا تعمیم میدهد. او استدلال میکند که قدرت مطلق و فراگیر خداوند بر مخلوقات، به همان شکل عمل میکند. قدرت الهی، اختیار و ارادهٔ انسان را «نفی» یا نابود نمیکند، بلکه آن را در بر میگیرد. همانطور که قدرت تو بر جمادات، وجود آنها را محو نمیکند، قدرت خداوند بر انسان نیز وجود اختیار او را از بین نمیبرد. بنابراین، انسان نمیتواند گناهان خود را به گردن تقدیر و جبر الهی بیندازد، زیرا ارادهٔ او همچنان در این میان حاضر و مؤثر است.
- جمادات
- موجودات بیجان، اشیاء بیحرکت مانند سنگ و چوب
- از نبرد
- در نتیجهٔ کار و کوشش، از طریق به کارگیری قدرت
- کی
- چه وقت، چه زمانی (در اینجا برای پرسش انکاری به کار رفته، یعنی «هرگز»)
- جمادی
- بیجان بودن، حالت جماد بودن
- نفی کرد
- انکار کرد، از بین برد، سلب کرد
Keskustelu — Kysy tästä säeparista – vastaukset Masnavista, jokainen säe viitattuna
Keskustelusi säilyy tällä laitteella, ellet jaa sitä.
Mitä lukijat kysyivät0
Kysymyksiä ei ole vielä jaettu – omasi voisi olla ensimmäinen.