Lezen› Daftar 1› De klacht van de jankende pilaar toen er een preekstoel werd gemaakt voor de Profeet (vrede en zegeningen zij met hem), omdat de menigte groeide en ze zeiden: 'Wij zien uw gezegende gezicht niet tijdens de preek.' En de Profeet en de metgezellen hoorden dat gejammer, en de vraag en het antwoord van de Profeet met de pilaar expliciet.› Vers 2135
M1:2135 — پای استدلالیان چوبین بود / پای چوبین سخت بیتمکین بود
M1:2135
Betekenis · به زبانِ تو — Je eigen taal · AI
کسانی که ایمانشان تنها بر پایهی عقل و استدلال است، در باور خود سست و متزلزل هستند، چرا که تکیهگاهشان مانند یک پای چوبی، بیجان و شکننده است.
مولانا در این بیت، دو راه برای رسیدن به حقیقت را مقایسه میکند: راه «عشق و شهود» در مقابل راه «عقل و استدلال». او ایمان و معرفتی را که صرفاً بر پایهی براهین منطقی و فلسفی بنا شده، به «پای چوبین» تشبیه میکند. پای چوبی، ابزاری خارجی و بیجان است؛ نه حس دارد، نه ریشه و نه حیات. به همین دلیل، «سخت بیتمکین» یعنی بسیار بیثبات و غیرقابل اعتماد است.
این بیت در ادامهی داستان «ستون حنّانه» میآید. ناله کردن یک ستون چوبی از فراق پیامبر، امری است که با عقل و منطق عادی قابل توجیه نیست. کسانی که مولانا آنها را «استدلالیان» مینامد، در برابر چنین معجزاتی دچار تردید میشوند، زیرا ابزار آنها (عقل) برای درک این امور کافی نیست. ایمان آنها که بر پایهی تقلید یا استدلال است، با کوچکترین شبههای که شیطانی در دلشان بیندازد، فرو میریزد. در مقابل، اهل شهود و معرفت مستقیم (که در بیت بعدی «قطب زمان» نامیده میشوند) ایمانی استوار چون کوه دارند، زیرا حقیقت را نه با پای چوبی عقل، که با پای زنده و پویای دل و جان تجربه کردهاند. پای چوبین، عصایی است برای نابینایان راه، اما هرگز جایگزین چشم بینا نمیشود.
- استدلالیان
- کسانی که برهان و استدلال عقلی را پایهی شناخت خود قرار میدهند؛ فلاسفه و متکلمان.
- چوبین
- چوبی، ساخته شده از چوب.
- تمکین
- استواری، ثبات، پابرجا بودن، قدرت.
- بیتمکین
- سست، بیثبات، ناپایدار.
Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd
Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.
Wat lezers vroegen0
Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.