Lezen› Daftar 1› De klacht van de jankende pilaar toen er een preekstoel werd gemaakt voor de Profeet (vrede en zegeningen zij met hem), omdat de menigte groeide en ze zeiden: 'Wij zien uw gezegende gezicht niet tijdens de preek.' En de Profeet en de metgezellen hoorden dat gejammer, en de vraag en het antwoord van de Profeet met de pilaar expliciet.› Vers 2143
M1:2143 — این عصا چه بود قیاسات و دلیل / آن عصا که دادشان بینا جلیل
M1:2143
Betekenis · به زبانِ تو — Je eigen taal · AI
این بیت دو نوع «عصا» را با هم مقایسه میکند: عصای استدلال عقلی که ابزار کوران (عقلگرایان) است، در مقابل عصای الهی یا همان بصیرت معنوی که خداوند به اولیای خود عطا میکند.
مولانا در این بخش از مثنوی، برتری «شهود» و «بصیرت معنوی» را بر «عقل استدلالی» بیان میکند. او پای عقلگرایان را «چوبین» و بیثبات میخواند و آنان را به کوری تشبیه میکند که برای راه رفتن نیازمند عصا است.
در این بیت، مولانا به صراحت این «عصا» را معرفی میکند: «این عصا چه بود؟ قیاسات و دلیل». یعنی تمام براهین منطقی و فلسفی که عقلگرایان به آن تکیه میکنند، چیزی جز یک عصای کمکی برای نابینایان معنوی نیست. این ابزاری است که انسان برای خود میسازد تا در تاریکی جهان مادی راه خود را بیابد.
در مقابل، «آن عصا» قرار دارد که هدیهای از جانب «بینا جلیل» (خداوند بصیر و شکوهمند) است. این عصا، دیگر ابزاری بیرونی و ساختگی نیست، بلکه همان نور بصیرت و شهود درونی است که به انبیا و اولیا عطا شده است. این عصا، مانند عصای موسی، قدرت معجزهآسا دارد و راه را نه با تکیه بر ابزار، که با اتکا به منبع اصلی بینایی، یعنی خداوند، روشن میکند. پیام اصلی این است که تکیه بر عقل جزئی، انسان را از دریافت هدایت مستقیم الهی باز میدارد.
- قیاسات
- جمع قیاس؛ استدلالهای منطقی و عقلی
- بینا جلیل
- صفت خداوند؛ آنکه بینای مطلق و شکوهمند است
- دادشان
- به ایشان (به آنها) داد
Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd
Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.
Wat lezers vroegen0
Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.