Lezen› Daftar 5› Het verhaal van de slavin die geslachtsverkeer had met de ezel van de dame, en ze had hem geleerd om als een mens, maar als een bok of een beer, geslachtsverkeer te hebben. Ze deed een kalebas om de penis van de ezel, zodat het niet over de maat zou gaan. De dame kwam erachter, maar zag het detail van de kalebas niet. Ze stuurde de slavin onder een voorwendsel ver weg en had zelf gemeenschap met de ezel zonder de kalebas. Ze stierf op een schandelijke manier. De slavin kwam laat terug en klaagde: 'O mijn ziel en o mijn oogappel, je zag de penis, maar je zag de kalebas niet. Je zag het mannelijk lid, maar je zag het andere niet.' 'Elke onvolmaakte is vervloekt,' dat wil zeggen, elke onvolmaakte blik en begrip is vervloekt. Anders zijn de onvolmaakte lichamen barmhartig en niet vervloekt. Lees: 'Er is geen zonde voor de blinde,' wat zonde, vloek, berisping en toorn ontkent› Vers 1374
M5:1374 — پس نکاح آمد چو لاحول و لا / تا که دیوَت نفکند اندر بلا
M5:1374
Betekenis · به زبانِ تو — Je eigen taal · AI
ازدواج همچون یک ذکر محافظ و پناهگاه معنوی عمل میکند که انسان را از افتادن در دام شهوت و بلای گناه حفظ مینماید.
در این بخش از مثنوی، مولانا در حال تبیین قدرت ویرانگر شهوت (شَرَه) است که چگونه عقل را زایل میکند و زشتیها را در نظر انسان زیبا جلوه میدهد. او دو راهکار برای مهار این نیروی سرکش پیشنهاد میکند: اول، کم خوردن برای کاستن از شدت غریزه و دوم، ازدواج کردن برای هدایت آن در مسیری مشروع و سالم.
این بیت، راهکار دوم را با تشبیهی بسیار گویا توضیح میدهد. مولانا ازدواج (نکاح) را به ذکر «لا حَولَ و لا قُوَّةَ إلّا بِالله» مانند میکند. این ذکر در فرهنگ اسلامی سپری معنوی در برابر وسوسههای شیطانی و بلایاست. همانطور که مؤمنان برای دفع شر و پناه بردن به خدا این ذکر را بر زبان میآورند، ازدواج نیز در عمل چنین نقشی را ایفا میکند. این یک «قلعه» است که انسان را از حملات «دیوِ شهوت» در امان نگاه میدارد.
منظور از «دیو» در اینجا، همان نفس امّاره یا جنبهٔ حیوانی و کنترلنشدهٔ وجود انسان است که اگر رها شود، فرد را به «بلا» یعنی گناه، رسوایی و هلاکت میکشاند؛ همانگونه که در داستان خاتون و خر اتفاق افتاد. پس ازدواج از دیدگاه مولانا صرفاً یک قرارداد اجتماعی یا راهی برای ارضای غریزه نیست، بلکه یک تدبیر معنوی و حکیمانه برای صیانت از روح و گریز از شر است.
- نکاح
- ازدواج، پیمان زناشویی
- لا حَولَ و لا
- اشاره به ذکر «لا حَولَ و لا قُوَّةَ إلّا بِالله» به معنی «هیچ نیرو و توانی جز از سوی خدا نیست» که برای دفع شیطان و شر گفته میشود.
- دیوت
- دیوِ تو؛ کنایه از نفس اماره و شهوت سرکش
- بلا
- گرفتاری، مصیبت، گناه و هلاکت
Discussie — Vraag over dit vers — beantwoord vanuit de Masnavi, met elk vers geciteerd
Je gesprek blijft op dit apparaat, tenzij je het deelt.
Wat lezers vroegen0
Nog geen vragen gedeeld — die van jou kan de eerste zijn.