M1:511 — صد‌هزاران بحر و ماهی در وجود / سجده آرد پیش آن اکرام و جود

这句诗是鲁米对前面“鱼与水”譬喻的升华与总结。在前面的诗句中，他将灵魂比作鱼，将神圣的实在（真主）比作水。鱼离不开水，正如灵魂离不开它的神圣本源。这句诗将此意象扩展至整个存在界（وجود）。

“亿万的海洋与鱼群”不仅指地球上的生物，更象征着宇宙间一切受造物及其生存所需的环境与法则。它们虽然形态各异、层级万千，但在根本上都是被创造、被赋予的存在。它们的存在本身，就是对创造者的依赖与顺服的明证。

“那份尊贵（اکرام）与慷慨（جود）”是真主的属性，是万物得以存在的源头活水。因此，从最小的粒子到最广阔的星系，整个存在界的万事万物，都在以自身的存在状态，向这位尊贵而慷慨的创造者“俯身”（سجده）。这“俯身”并非指宗教仪式中的叩拜，而是一种形而上的、本体论层面的臣服与朝拜，是受造物对造物主绝对依赖性的诗意表达。

مولانا پس از به کار بردن تمثیل ماهی و دریا برای بیان نسبت مخلوق و خالق، گویی از نارسایی این تمثیل خود آگاه می‌شود و یک گام فراتر می‌رود. او در بیت پیشین می‌پرسد که اصلاً ماهی و دریا چه هستند که بخواهند مثالی برای خداوند باشند؟ این بیت پاسخ آن پرسش است.

منظور این است که نه فقط یک دریا، بلکه تمام دریاها و ماهی‌های عالم وجود، یعنی کل کائنات با تمام عظمت و کثرتشان، خود مخلوق و نیازمند آن «کرامت و بخشندگی» مطلق هستند. همهٔ موجودات، از جمله همان دریا که نماد وحدت و زندگی بود، در پیشگاه لطف و جود الهی سجده می‌کنند و هستی خود را از او می‌گیرند. در واقع، خداوند نه خودِ دریا، بلکه آفرینندهٔ همهٔ دریاها و ماهی‌هاست. او منشأ اصلی و نهایی هر کرم و بخششی است که در عالم دیده می‌شود. باران، خورشید، و زمین حاصلخیز که در ابیات بعدی می‌آید، همگی جلوه‌هایی از همین «اکرام و جود» ازلی هستند.