Citește› Daftar 5› Povestea sclavei care se deda la depravare cu măgarul stăpânei sale și îl învățase ca pe o capră sau un urs să practice depravarea omenească, introducând un dovleac în membrul măgarului pentru a nu depăși măsura. Stăpâna a aflat, dar nu a observat detaliul dovleacului. A trimis sclava departe sub un pretext și s-a unit cu măgarul fără dovleac, și a pierit în rușine. Sclava s-a întors târziu și s-a jeluit: „O, sufletul meu și o, lumina ochilor mei! Ai văzut membrul, dar nu ai văzut dovleacul! Ai văzut ce-i masculin, dar nu ai văzut ce-i feminin! Orice este incomplet este blestemat.” Adică, orice vedere și înțelegere incompletă este blestemată. Altfel, cei cu defecte fizice evidente sunt îndurați, nu blestemați. Citește: „Nu este nicio vină asupra orbului,” care neagă vina, negăcirea blestemului, negarea reproșului și a mâniei.› Distih 1372
M5:1372 — شهوت از خوردن بود کم کن ز خور / یا نکاحی کن گریزان شو ز شر
M5:1372
Înțeles · به زبانِ تو — Limba ta · AI
مولانا دو راهکار عملی برای کنترل شهوت ارائه میدهد: اول، کم خوردن برای کاهش نیروی غریزه، و دوم، ازدواج برای هدایت آن در مسیری مشروع و ایمن.
این بیت در دل داستان کنیزک و خاتون، یک راهنمایی اخلاقی و عملی ارائه میدهد. مولانا پس از توصیف قدرت ویرانگر شهوت که میتواند زشت را زیبا و خطر را مطلوب جلوه دهد (همانطور که برای خاتون پیش آمد)، به ریشهی این غریزه و راههای مهار آن میپردازد.
از دیدگاه عرفان و طب سنتی که مولانا با آن آشنا بود، بین پرخوری و شدت قوای نفسانی، بهویژه شهوت جنسی، رابطهای مستقیم وجود دارد. «خور» یا خوراک، سوخت این آتش است. بنابراین، اولین و بنیادیترین راهکار، ریاضت و کنترل ورودیهای جسم است: «کم کن ز خور». این همان روشی است که بسیاری از سالکان برای تضعیف نفس اماره و تسلط بر آن در پیش میگیرند.
اما مولانا راهکار دوم و مشروعتری را نیز پیش روی عموم مردم قرار میدهد: «نکاح». ازدواج در تفکر او صرفاً یک قرارداد اجتماعی نیست، بلکه راهی است برای فرونشاندن «شر» یا شرارت و طغیان غریزهای که اگر رها شود، فرد را به هلاکت میکشاند. ازدواج، این نیروی سرکش را به مسیری امن و سازنده هدایت میکند و از بلاهایی نظیر آنچه بر سر خاتون آمد، جلوگیری میکند. در واقع، این بیت توصیهای دوگانه است: یا با ریاضت نفسانی ریشهٔ آن را بخشکان، یا با تدبیر شرعی آن را مهار کن.
- خور
- خوراک، غذا
- نکاح
- ازدواج، زناشویی
- شر
- بدی، گزند، شرارت (در اینجا طغیان ویرانگر غریزه)
Discuție — Întreabă despre acest distih — răspuns din Masnavi, cu fiecare vers citat
Conversația ta rămâne pe acest dispozitiv, dacă nu o distribui.
Ce au întrebat cititorii0
Nicio întrebare distribuită încă — a ta ar putea fi prima.