Citește Daftar 6 Implorarea șoarecelui către broasca țestoasă: „Nu căuta pretexte și nu amâna îndeplinirea acestei nevoi, căci în amânare sunt pericole, iar sufi este copilul timpului și nu-și lasă mâna de pe poala tatălui său, iar tatăl iubitor al sufiului, care este timpul, îl face să nu aibă nevoie de mâine, îl ține atât de cufundat în grădina rapidității Sale, nu ca oamenii obișnuiți care așteaptă viitorul. El este un râu, nu un timp, căci nu există dimineață la Dumnezeu și nici seară. Nu există trecut și viitor, eternitate și veșnicie acolo. Adam nu este anterior și Dajjal nu este posterior, căci aceste convenții sunt în tărâmul intelectului parțial și al spiritului animal. În lumea fără loc și fără timp, aceste convenții nu există. Deci el este copilul unui timp din care nu se înțelege decât negarea diferențierii timpului, la fel cum din „Dumnezeu este Unul” se înțelege negarea dualității, nu realitatea unității” Distih 2721

M6:2721 — تا لب جو خندد از آب معین / لب لب جو سر برآرد یاسمین

تا لب جو خندد از آب معینلب لب جو سر برآرد یاسمین
✦ Redați acest beyt în Română

M6:2721

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — din prelegerile sale înregistrate despre Masnavi

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: تا لب رودخانه از آب زلال شاداب و خندان شود، و بر کنار جویبار گل یاسمین سر برآورد. معنا: این بیت، تأثیر حضور و لطف الهی را با تمثیلی از طبیعت بیان می‌کند؛ همان‌گونه که آب زلال به جویبار حیات می‌بخشد و گل‌ها می‌رویاند، عنایت حق نیز جان و جهان را تازه و شکوفا می‌سازد.

شرح

من پیشتر گفته‌ام که مولانا با صوفی هم‌صداست که «سیلی نقد از حلوای نسیه به». این بیت از آن جهت مهم است که «نقد» را نه تنها سیلی، که حضور جان‌بخش معشوق می‌داند. اینجا، جویبارِ حیات، از آبِ «معین» یعنی آبِ روان و زلال الهی لبریز می‌شود و این آب، چنان طراوتی به آن می‌بخشد که گویی «می‌خندد». این خندهٔ لب جویبار، نمادی از شادابی و نشاطی است که از حضور بی‌واسطه و «نقد» حق بر جهان می‌تابد. مولانا سپس بلافاصله در بیت بعدی توضیح می‌دهد: «چون ببینی بر لب جو سبزه مست / پس بدان از دور کانجا آب هست». یعنی این شادابی و سبزی که بر لب جوی می‌بینیم، خود نشانهٔ حیاتی جاری و ساری است. این مثال را مولانا برای شرح حال عارفان و سالکان به کار می‌گیرد: وقتی به عارف و انسانی واصل نزدیک می‌شوید و او را سرشار از بسط و سبک‌روحی می‌یابید، وقتی می‌بینید که در اوج حال خوش، آنچنان در پرواز است که حتی آرامش و شادی او به شما نیز سرایت می‌کند، بدانید که در آنجا خبری هست. بدانید که این شخص از آبی معین نوشیده و به حضوری نقد دست یافته است. همچنان که سبزه و گل یاسمین بر لب جوی سر برمی‌آورند، حیات روحانی نیز از حضور حق بر قلب عارف متجلی می‌شود. این اشاره به «یاسمین» که نمادی از زیبایی و عطر خوش است، بیانگر آن است که این حضور صرفاً یک حالت درونی نیست؛ بلکه ثمرات بیرونی و عطرآگینی نیز دارد که دیگران می‌توانند آن را حس کنند و از آن بهره‌مند شوند. این همان «سیماهم فی وجوههم من اثر السجود» است؛ نشانه‌های درونی که در ظاهر متجلی می‌شوند. این بیت، در واقع، دعوت به درک نشانه‌های حضور حق در جهان و در وجود انسان‌های کامل است. مولانا ما را فرامی‌خواند که از ظواهر نگذریم، بلکه با چشم بصیرت به این نشانه‌ها بنگریم و از طریق «نشان پا» به «آهو» برسیم. آنچه بر عارف می‌گذرد، صرفاً تجارب شخصی نیست؛ بلکه تجلیات جهانی‌ای است که دیگران را نیز به سمت منبع این حیات دعوت می‌کند.

نکات کلیدی

  • «نقد» و حضور الهی، سرچشمهٔ حقیقی شادی و طراوت است، نه وعده‌های دوردست.
  • جویبار حیات، از آب «معین» (حضور زلال حق) خندان می‌شود و گل‌های یاسمین (زیبایی و عطر معنوی) می‌رویاند.
  • شادابی و بسط حال در عارفان، نشانهٔ قطعی دسترسی آن‌ها به «آب حیات» معنوی است.
  • مولانا ما را به دیدن نشانه‌های حضور حق در جهان و در انسان‌های کامل فرامی‌خواند.

Sources: d6-s63 · 44:55 d6-s63 · 47:38

به زبانِ تو — Limba ta · AI

Discuție — Întreabă despre acest distih — răspuns din Masnavi, cu fiecare vers citat

Conversația ta rămâne pe acest dispozitiv, dacă nu o distribui.

Ce au întrebat cititorii

Nicio întrebare distribuită încă — a ta ar putea fi prima.