Хондан› Дафтар 5› Достони он канизак, ки бо хари хотун шаҳват меронд ва ӯро чун бузу хирс омӯхта буд шаҳват рондани одамиёна ва кадуе дар қазиби хар мекард, то аз андоза нагузарад. Хотун бар он вуқуф ёфт, лекин дақиқаи кадуро надид. Канизакро ба баҳона ба роҳ кард, ҷои дур ва бо хар ҷамъ шуд бекаду ва ҳалок шуд ба фазиҳат. Канизак бегоҳ боз омад ва нола кард, ки эй ҷонам ва эй чашми равшанам, кир дидӣ, каду надидӣ, зикр дидӣ, он дигар надидӣ. «Кулл ноқисун малъун», яъне ҳар назару фаҳми ноқис малъун ва агар на ноқисони зоҳир ҷисм марҳуманд, малъун наанд бар хон «Лайса алал-ъамо ҳараҷ» нафйи ҳараҷ кард ва нафйи лаънат ва нафйи итобу ғазаб.› Байт 1347
M5:1347 — کرد نادیده و در خانه بکوفت / کای کنیزک چند خواهی خانه روفت
M5:1347
Маъно · به زبانِ تو — Забони шумо · AI
خاتون وانمود کرد که چیزی ندیده و با کوبیدن در، کنیزک را صدا زد و پرسید که چرا اینقدر مشغول نظافت خانه است.
این بیت لحظهی حیلهگری و پنهانکاری خاتون را به تصویر میکشد. او که از شکاف در، رابطهی پنهانی کنیزک با خر را دیده و از حسادت شعلهور شده است، تصمیم میگیرد کنیزک را از صحنه خارج کند تا خود جای او را بگیرد. اما برای آنکه نقشهاش لو نرود، وانمود میکند که تازه از راه رسیده و از هیچچیز خبر ندارد.
کوبیدن در و پرسش کنایهآمیز او («چند خواهی خانه روفت؟») یک بهانهسازی است. او با این کار، هم حضور خود را اعلام میکند تا کنیزک فرصت پنهان کردن آثار کارش را داشته باشد و هم زمینه را برای فرستادن او به یک مأموریت ساختگی فراهم میکند. این رفتار، مقدمهی فاجعهای است که از یک نگاه ناقص و شهوتی مهارنشده سرچشمه میگیرد. خاتون ظاهر عمل را دیده، اما از «دقیقه» یا همان نکتهی ظریف و حیاتیِ ماجرا (استفاده از کدو) غافل مانده است. این بیت، نقطهی آغاز حرکت او به سوی هلاکت است که بر پایهی جهل و حسد بنا شده.
- کرد نادیده
- نادیده گرفت، وانمود کرد که ندیده است
- بکوفت
- کوبید
- کای
- مخفف «که ای»
- روفت
- جارو کرد، نظافت کرد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.