M1:1958 — گوش و هش دارید این اوقات را / در ربایید این چنین نفحات را

这句诗出自鲁米对一段圣训（hadith）的阐释。该圣训说：“在你们生命的岁月中，你们的主确有阵阵吹拂（nafahāt），啊，你们当迎向它！”鲁米将此概念化为一种神圣的“气息”或“恩典的微风”，它并非持续不断，而是在特定、不可预测的“时刻”（awqāt）降临。

鲁米在这里使用了两个命令式的动词，强调了人的主动责任。第一句“留心谛听”（گوش و هش دارید）要求内在的警觉与专注，不仅是用耳朵听，更是要用心灵去感知。第二句“抓住”（در ربایید）则更进一步，意为“迅速夺取”或“抢走”，描绘了一种稍纵即逝、必须果断把握的紧迫感。这股“吹拂”（نفحات）是赐予生命的灵性力量，能唤醒沉睡的心灵，熄灭欲望的火焰，并赋予永恒的新生。因此，错过它便是巨大的损失。

在苏菲思想中，这种“时刻”是凡俗时间中的一个神圣裂口，是神性临在的瞬间。修行者的任务不是被动等待，而是通过修行与祈愿，时刻准备好自己，以便在这阵神圣的微风吹过时，能张开帆，迎向它，被它带向远方。

این بیت، تفسیر و تأکیدی است بر حدیث نبوی که در عنوان این بخش آمده: «همانا پروردگار شما را در روزگار عمرتان نسیم‌های رحمتی است؛ پس هان، خود را در معرض آنها قرار دهید». مولانا این حدیث را به زبان شعر درآورده و مخاطب را به بیداری و آمادگی کامل فرا می‌خواند.

«نفحات» (جمع نفحه) به معنای وزش‌ها و نسیم‌های لطیف است و در اصطلاح عرفانی، به تجلیات ناگهانی و فیض‌های معنوی خداوند اشاره دارد که بر دل سالک می‌وزد. این الهامات و گشایش‌های روحانی، دائمی نیستند، بلکه مانند نسیمی گذرا می‌آیند و می‌روند. به همین دلیل، مولانا هشدار می‌دهد که باید «گوش و هش» داشت؛ یعنی با تمام حواس ظاهری و باطنی آماده بود. این آمادگی صرفاً یک انتظار منفعلانه نیست، بلکه تلاشی فعالانه برای «در ربودن» این فرصت‌هاست. فعل «در ربایید» به معنای قاپیدن و به چنگ آوردن است و نشان می‌دهد که این لحظات معنوی بسیار ارزشمند و فرّار هستند و اگر انسان غافل باشد، آنها را برای همیشه از دست خواهد داد.

در ابیات بعدی، مولانا این مفهوم را بیشتر باز می‌کند و می‌گوید که یک نسیم رحمت آمد و رفت و نسیم دیگری در راه است. این تأکید بر تکرار اما ناپایدار بودن این فرصت‌هاست. بنابراین، این بیت دعوتی است به زیستن در «حال» و غنیمت شمردن لحظات نابی که خداوند برای رشد معنوی انسان فراهم می‌کند.