M1:2874 — ای ز غیرت بر سبو سنگی زده / وان شکستت خود درستی آمده

这句诗是鲁米对“自我消融”（فنا / fana）状态的诗意描绘。在故事的寓言层面，整个有限世界，包括人的个体存在和理性认知，都被比作一个“陶罐”（سبو）。它虽然盛有神的知识与美，但与神无限的海洋（诗中称为“底格里斯河”）相比，它显得微不足道。

那些瞥见了神之无限完美的人，会产生一种“神圣的嫉妒”（غیرت / ghayrat）。这不是世俗的嫉妒，而是一种因认识到有限自我的局限性而产生的神圣不满与渴望。在这种状态下，他们会“向陶罐掷石”——即主动打破自我、理性和世俗认知的束缚。这个行为在旁观者看来是毁灭性的“破碎”（شکست），但在苏菲行者看来，这正是通往更高层次“完整”或“圆满”（درستی）的唯一途径。舍弃有限的“我”，才能融入无限的“祂”。

因此，鲁米在这里赞美这种看似疯狂的毁灭行为，称其为一种更高形式的成就。紧接着的诗句进一步解释了这个悖论：陶罐虽碎，水却没有流失，反而从这破碎中生出百种圆满。这指向一种超越了常规逻辑（عقل جزوی / aql-e jozvi，局部理智）的灵性现实。

این بیت در ادامهٔ تمثیل مرد عرب و سبوی آب اوست. مولانا سبو را نماد کل عالم هستی یا وجود محدود و جزئی انسان می‌گیرد و آب دجله را نماد حقیقت بی‌کران الهی. سالکانی که چشمشان به آن دریای حقیقت باز می‌شود، از سر «غیرت» – یعنی تاب نیاوردنِ وجودِ غیر در محضر یار – سبوی وجود خود را می‌شکنند. این «شکستن» که در ظاهر نیستی و فناست، در باطن عینِ «درستی» و کمال است.

این عمل، یک شهود بی‌اختیار و از سر بی‌خودی است (چنانکه در بیت قبل آمده: «بی‌خودانه بر سبو سنگی زدند»). شکستن سبو، نماد رها شدن از تعینات و محدودیت‌های فردی و پیوستن به کل است. این فنای عارفانه، نه نابودی، که شکوفایی و رسیدن به یکپارچگی و هستیِ حقیقی در دلِ حقیقت مطلق است. بنابراین، نیستیِ ظاهری، مقدمهٔ هستیِ واقعی است و این شکست، خود، سازندگی است.